Τετάρτη, 26 Δεκεμβρίου 2012

Η ΕΝΔΟΞΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΤΩΝ ΥΨΗΛΑΝΤΩΝ

του   ιστορικού μελετητή  Αλέξανδρου Στεφανίδη

Προβληματίστηκα αν θα έπρεπε να ομιλήσουμε και πάλι για τον Αρχηγό της Φιλικής Εταιρείας και του ξεσηκωμού του γένους, τον Αλέξανδρο Υψηλάντη , που όδευσε προς την αιώνια Ανατολή την 31η Ιανουαρίου 1928 και επετειακά τιμούμε σήμερα.
Αποφάσισα τελικά να αφιερώσω την ομιλία μου στην  Ενδοξη Οικογένεια των Υψηλαντών, γιατί, για να γίνει κανείς ήρωας πρέπει να έχει μπολιαστεί από την αγάπη και το χρέος προς την πατρίδα και νάχει αποκτήσει ψυχικό σθένος. Και αυτή η διαδικασία μεταβιβάζεται, διδάσκεται από τους γονείς και τους δασκάλους προς τα παιδιά. Θα σας μιλήσω λοιπόν για 3γενιές. Οι ρίζες της οικογένειας των Υψηλαντών, σύμφωνα με ιστορικές πηγές, ανάγεται στους χρόνους του Βυζαντίου, 11ος αιώνας, κι από την περιοχή της Τραπεζούντας. Μέλη της οικογένειας αναφερόνται ως αξιωματούχοι στην αυλή των Βυζαντινών Αυτοκρατόρων όπου κατείχαν διακεκριμένες θέσεις. Θα κάνω μόνο μια αναφορά σε εκείνη του Κωνσταντίνου Υψηλάντη Ξιφηλλίνου, Μεγ. Αυλάρχη του Μανουήλ Κομνηνού του Γ', που παντρεύτηκε την κόρη του το 1390.
Μετά την πτώση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας δεν έχουμε στοιχεία για τους Υψηλάντες έως ότου εμφανίζονται και πάλι στην Κωνσταντινούπολη γύρω στα μέσα του 17ου αιώνα (1660), ως πλούσιοι και μορφωμένοι έμποροι . Η οικογένεια αυτή όπως και άλλες διάσημες της εποχής, των Μουρούζη- δων,  Μαυροκορδάτων, Καρατζάδων, Γκίκα, Σούτσων κ.α αποτέλεσαν τους λεγόμενους Φαναριώτες. Αυτοί οι πανέξυπνοι Έλληνες της διασποράς πάμπλουτοι, καλλιεργημένοι και πολύγλωσσοι αποτέ- λεσαν μία προνομιούχα ξεχωριοτή τάξη και μία ανθρώπινη δεξαμενή για την Οθωμανική Αυτο- κρατορία.
Ο Σουλτάνος από αυτούς διάλεγε τους διερμηνείς , συμβούλους , δασκάλους και διαχειριστές για την Αυτοκρατορία του. Τους Φοναριώτες όμως χρησιμοποιούσαν και οι διάφοροι πασάδες και βεζίρηδες . Έτσι η δύναμη  και επιρροή τους μεγάλωσε ώσπου έφτασαν να διορίζονται ηγεμόνες-βοεβόδες , στις μεγάλες βαλκανικές επαρχίες της Οθ. Αυτοκρατορίας. Θυμίζω ότι το 1774 είχε υπογραφεί η συνθήκη του Κιουτσούκ Καϊναρτζή μεταξύ Ρωσίας και Οθωμ. Αυτοκρατορίας με την μερική ανεξαρτησία και προστασία των Ορθοδόξων λαών της Βαλκανικής από τη Ρωσία.

Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης, (1724-1807), ήταν ο παππούς του δικού μας Αλέξανδρου, κι έγινε ηγεμών της Βλαχίας το 1782 και στη συνέχεια της Μολδαβίας το 1786. Είχε εξαιρετική μόρφωση μιλούσε εξ γλώσσες, κι έγινε μεγάλος Διερμηνέας . Χάρη στη διπλωματία του έσωσε από γενική σφαγή τους Έλληνες, όταν αυτοί επαναστάτησαν με την άφιξη και παρακίνηση του Ρώσου Πλοιάρχου Ορλώφ απεσταλμένου της Μεγ. Αικατερίνης, ενάντια στην υψηλή Πύλη, τα γνωστά μας Ορλοφικά. Είπε λοιπόν στον Σουλτάνο: Αν σφάξεις όλους τους ραγιάδες, τότε ποιος θα πληρώνει το χαράτσι;
Στη διάρκεια της ηγεμονίας του οργάνωσε το κράτος, προσέφερε παιδεία, περίθαλψη, οργάνωσε στρατό κυρίως από Έλληνες. Το Βουκουρέστι έγινε τόπος συνάντησης και εργασίας πολλών διανοουμένων της εποχής, όπως ο Ρήγας, ο Βαρδαλάχος, ο Καταρτζής κ.α άλλοι πρόδρομοι του Διαφωτισμού. Ο Υψηλάντης είχε επαφές με τους ηγεμόνες της Ρωσίας και Αυστρίας και συμμετείχε στην εκπόνηση σχεδίου διαμελισμού των εδαφών της κατεχόμενης Βαλκανικής, μέρους της τότε μεγάλης Οθωμανικής Αυτοκρατορίας αλλά και της ταυτόχρονης δημιουργίας ενός μικρού αρχικά Ελληνικού κράτους.

Την ηγεμονία της Μολδαβίας (1799-1801) είχε αναλάβει εντωμεταξύ ο γιος του Κωνσταντίνος Υψηλάντης (1760-1816) και ένα χρόνο αργότερα ανέλαβε την ηγεμονία της Βλαχίας, (1802-1806). Εξαίρετος ηγεμών αναδιοργάνωσε την άμυνα της χώρας, επέβαλε δίκαιους φόρους, τάξη και βοήθησε τους Σέρβους. Αργότερα μετά τις επιτυχίες του Ναπολέοντα ο Σουλτάνος με την προτροπή του Γάλλου Πρεσβευτή. Σεβασπάνι, απεφάσισε να συλλάβει τον Κωνσ/ντίνο ως Ρωσόφιλο και επαναστάτη. Τότε μόλις είχε αρχίσει ένας νέος Ρωσοτουρκικός πόλεμος. Αυτός δραπέτευσε με την οικογένεια του στη Ρωσία 1806. Την οργή του Σουλτάνου πλήρωσε ο πατέρας του Αλέξανδρος, γέρων πλέον των 80 ετών, ο οποίος δεν πίστευε στην επερχόμενη θηριωδία. Συνελήφθη, φυλακίστηκε, βασανίστηκε και στο τέλος αποκεφαλίστηκε (8/1807), η τεράστια περιουσία του δημεύθηκε. Ο Κωνσταντίνος Υψηλάντης είχε πανδρευτεί την Ρουμανικής καταγωγής πριγκίπισσα Ελισάβετ Βακαρέσκου, μια σπουδαία γυναίκα με τεράστιο ηθικό κουράγιο και ψυχική δύναμη. Απέκτησε πέντε αγόρια τον Αλέξανδρο, τον Νικόλαο, τον Δημήτριο, τον Γεώργιο, τον Γρηγόριο και 3 κόρες. Τα μεγάλα αγόρια κατατάχτηκαν αμέσως στην αυτοκρατορική στρατιωτική σχολή του Τσάρου στην Αγία Πετρούπολη και έγιναν όλα αξιωματικοί του Ρωσικού Στρατού. Όλα μιλούσαν Ελληνικά και είχαν λάβει από εκλεκτούς δασκάλους ξεχωριστή μόρφωση και γλώσσες. Όπως και ο πατέρας τους Κωνσταντίνος, ασχολείτο με τη μουσική και την ποίηση, έτσι κι αυτοί μεγάλωσαν σ' ένα περιβάλλον ευγενών και διανοουμένων ακολουθώντας τα βήματα της μεγάλης αυτής οικογένειας.
Μιλήσαμε για τις δύο γενιές των Υψηλαντών ως ηγεμόνων και πιστεύω ότι διεφάνει η επαναστατική διάθεση ενάντια στην Πύλη και ο στόχος για την απελευθέρωση της πατρίδας, μέσα από διπλωματικές και επαναστατικές κινήσεις. Τα τέσσερα πρώτα αγόρια που προανέφερα είναι η 3η γενιά της οικογένειας κι αυτά έπαιξαν ρόλο. Η μοίρα επέλεξε τον πρωτότοκο Αλέξανδρο να γίνει ο
1ος ηγέτης της Ελληνικής επανάστασης και ο Γενικός Επίτροπος της Αρχής, της Φιλικής Εταιρίας.
Ο Αλέξανδρος όταν ανέλαβε την αρχηγία (1820) που του πρότεινε ο Φιλικός Εμ. Ξανθός, ήταν ήδη ένας ήρωας του Ρωσικού στρατού, που είχε τιμηθεί 3 φορές με μετάλλια από τον Τσάρο για την ανδρεία του κατά την διάρκεια των Γαλλορωσικών πολέμων. Στη μάχη της Δρέσδης (1813) ως αυτοκρατορικός ιππέας έχασε το δεξί του χέρι. Ο Αλέξανδρος ονομάστηκε από τον Τσάρο, Υποστράτηγος το 1817, σε ηλικία 25 ετών και αναγνωρίστηκε ως υπασπιστής του. Είχε ήδη μπει ως πρίγκηψ, στην υψηλή κοινωνία της Αυτοκρατορικής αυλής. Δεν του έλειπε τίποτα και είχε μια αξιοζήλευτη ζωή, όταν αποδέχτηκε την αρχηγία της επανάστα- σης. Τα εγκατέλειψε όλα και δόθηκε ολόψυχα στο όνειρο που από μικρός επιθυμούσε και οραματι- ζόταν μέσα από τα λόγια του πατέρα του "Γιε μου, μη λησμονήσεις ποτέ ότι οι Έλληνες μόνον ε/ς εαυτούς πρέπει να στηρίζονται όπως γίνουσι ελεύθεροι"
Όλα τα αδέλφια του, την ίδια περίπου εποχή (1818-20), ο Δημήτριος, ο Νικόλαος και ο Γεώργιος μυήθηκαν στην Φιλική Εταιρία και στη συνέχεια ακολούθησαν τον Αλέξανδρο, εγκαταλείποντας τον Ρωσικό Στρατό. Ο Δημήτριος εστάλη στην Ελλάδα ως εκπρόσωπος του Αρχηγού και ανέλαβε ως συν - Αρχιστράτηγος τον Αγώνα. Ήταν μία τίμια, ευγενική και ανδρεία μορφή που πολέμησε σε πολλές μάχες. Πέθανε το 1832 στο Ναύπλιο. Ο Νικόλαος (1796-1830) ήταν ο αρχηγός του Ιερού Λόχου με υπασπιστή του τον Τσακάλωφ, αυτός μας άφησε και τα απομνημονεύματα του. Ο Γεώργιος ήταν σωματάρχης και πολέμησε στο πλάι του Αλέξανδρου. Μετά την καταστροφή στο Δραγατσάνι συνελήφθησαν και φυλακίστηκαν από τους Αυστριακούς σε φοβερά φρούρια-φυλακές για επτά χρόνια. Όταν απελευθερώθηκαν ο Αλέξανδρος ήταν πλέον πολύ άρρωστος και αδύναμος. Μετά από λίγες μέρες στην πορεία τους προς την Ελεύθερη πατρίδα, ο Αλέξανδρος άφησε την τελευταία του πνοή σ ένα πανδοχείο της Βιέννης, εκφράζοντας σαν ένας "Θλιμμένος Άγγελος" ένα παράπονο : "Δεν είναι σκληρό ότι πρέπει να πεθάνω εδώ, εγώ που βρέθηκα σε τόσες μάχες και τόσο συχνά μέσα σε κινδύνους".
Ο Γεώργιος που έζησε περισσότερο από τους άλλους αδελφούς του (1847) έφερε την καρδιά του Αλέξανδρου, στην Ελλάδα μαζί με την γυναίκα του Μαρία Μουρούζη, η οποία σε συνεργασία με την Βασίλισσα Αμαλία, έκτισε το Αμαλίειον Ορφανοτροφείο το 1855-7 και τον ναό των Ταξιαρχών, όπου βρίσκονται οι ιερές καρδιές των Υψηλαντών (Αλεξάνδρου και Δημητρίου). Οι ήρωες δεν γεννιούνται, γίνονται, σε μια στιγμή η σε μια πορεία ζωής, και είναι το αποτέλεσμα της ελεύθερης βούλησης τους. Αιωνία τους  η μνήμη.

Αλέξανδρος  Στεφανίδης
Φεβρουάριος 2012

Δευτέρα, 24 Δεκεμβρίου 2012

Τα Χριστούγεννα...του μη πιστού


Μικέλης Άβλιχος
ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ

Στη φάτνη των χτηνών Χριστός γεννάται
χωρίς της Επιστήμης συνδρομή·
η θεία Φύσις κάνει για μαμμή
κι ο δράκος, σαν αρνί, θεός κοιμάται.

Αύριον, άντρας, σα ληστής κρεμάται 
νέα του κόσμου θέλει οικοδομή.
Σταυρό του δίνει ο Νόμος πληρωμή 
πλην άγιο φως στον τάφο του πλανάται.

Διάκοι του Βάαλ, δεν είναι δικός σας
αυτός της φάτνης ο φτωχός Χριστός,
που εκήρυξε για νόμο του τη χάρη.

Εσάς τιμή σας μόνη το στιχάρι.
Πομπές, θεοπομπές το ιδανικό σας,
κι είν’ ο Θεός σας, σαν κι εσάς, μιαρός!

Ο Ρένος Αποστολίδης  διβάζει  το ποίημα  σε μια μοναδική
"Περί Πίστεως" τηλεοπτική εκπμπή

Κυριακή, 23 Δεκεμβρίου 2012

Ριζοσπάστες Τέκτονες του 19ου αιώνα, μια επαναστατική παρουσία

Μελέτη του ιστορικού αναλυτή   Αλέξανδρου Στεφανίδη

Είναι εντυπωσιακά τα στοιχεία μιας έρευνας και μελέτης για τη δράση, την εξέχουσα προσωπικότητα και την πατριωτική πορεία που διέγραψε μία ομάδα φωτισμένων πρωτοπόρων κοινωνιστών που ήταν και Τέκτονες.
Θα μιλήσουμε για τον Κοινωνικό Τεκτ. αυτόν δηλ. που ενδιαφέρεται πέραν της ηθικής διάπλασης των μελών του και για κοινωνικούς προβληματισμούς  άρα και με την Πολιτική. Εμείς όμως δεν θα πολιτικολογήσουμε, απλά θα εξετάσουμε μερικά ιστορικά γεγονότα του 19ου αιώνα.
Θα μιλήσουμε για πολίτες που έκαναν αυστηρή κριτική "στο σύστημα" που μάχονταν για την ελευθερία, την ισότητα και τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι οποίοι αναζητούσαν ριζικές πολιτικές και κοινωνικές αλλαγές .
Αυτοί ήταν οι επονομαζόμενοι Ριζοσπάστες, καινοτόμοι της εποχής τους ή ακόμη επαναστάτες ενάν- τια στην καταπίεση της εξουσίας και μερικές φορές αναρχικοί.
Αλλά πώς και πού προέκυψαν αυτοί οι ριζοσπάστες, χρονικά και τοπικά.
Θα ανατρέξουμε λοιπόν και πάλι στην μεγάλη περίοδο του ανθρώπινου μεγαλείου που ανέτειλε με τον διαφωτισμό. Εκεί στο τέλος του 18° αιώνα με την Γαλλική Επανάσταση, τους πεφωτισμένους διδασκάλους, τις μυστικές εταιρείες και τις κοινωνικές συγκρούσεις. Στους Καρμπονάρους, στους Ιταλούς και Πολωνούς πατριώτες, στους Ρώσους Δεκεμβριστές. Έτσι γεννήθηκαν τα οράματα που πίστεψαν οι επαναστάτες της Ευρώπης στα μέσα πλέον του 19ου αιώνα και αναγνωρίζονται ως μεγάλες μορφές και σήμερα.
Αναφέρομαι στους φιλοσόφους - Γάλλους επαναστάτες , αδ. Ρroudhon, Saint Simon, Ρεκλού, στους Ιταλούς αδ. Μazzini,  Βιιonarottϊ, Nic. Tomazeο και τον ορμητικό πολεμιστή αδ. Garibaldi και στους Ρώσους αδ. Mπακούνιν, Κροπότκιν και Λένιν.

Ας εστιάσουμε όμως την προσοχή μας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη , δηλ. την Ιταλία και την Ελλάδα που μας ενδιαφέρει ειδικότερα.
Όλα τα ιδεολογικά ρεύματα της εποχής πέρασαν από την Ιταλία στα Ιόνια νησιά και κατόπιν στην Ελλάδα. Και είπα Ιταλία, ορθότερα, την κατακερματισμένη Ιταλία όπου όλες οι μεγάλες δυνάμεις της εποχής είχαν ιδρύσει μικρά προτεκτοράτα. Εκεί έπνεε το πνεύμα του Risorgimento (της Παλιγγενεσίας) και της ενοποίησης.
Το πνεύμα του Μazziniϊ και του  Βιιonarottϊ για ένα φιλελεύθερο σοσιαλισμό.
Αυτοί ήταν οι εκφραστές ενός πρώιμου κουμμουνισμού.
Τα Ιόνια νησιά λόγω της γειτνίασης με την Ιταλία δέχτηκαν όλες αυτές τις ιδεολογικές επιδράσεις και αφουγκράστηκαν από νωρίς τον επαναστατικό πυρετό.

Αλλά, ας ξετυλίξουμε το κουβάρι της ιστορίας.
Ελλάδα λοιπόν, 27 Σεπτεμβρίου του 1831 και ο χρόνος σταμάτησε με την δολοφονία του μεγάλου Έλληνα και 1ου κυβερνήτη της Ελλάδος, του αδ. Ιωαν. Καποδίστρια . Γεγονός καταστροφικό για το μέλλον της Ελλάδος, που εξ αιτίας του αναγκάστηκε να δεχθεί την δοτή Βασιλεία, βρισκόμενη σε μια εποχή ανασυγκρότησης (Παλινόρθωση), που έγινε η αιτία οπισθοδρόμησης και δεινών, στη διάρκεια των επομένων ετών.
Ο 2ος υπουργός εξωτερικών του Τσάρου, Νesselrode,είπε:  " Η Ελλάδα.
θα νοιώσει με την πάροδο του χρόνου όλο και περισσότερο την απώλεια ενός αναντικατάστατου άνδρα, τον οποίο ο Τσάρος είχε περιβάλει με όλη του την εκτίμηση."
Ο Αδ. Καποδίστριας ήταν μόνον 55 ετών.
Κηδεμονία λοιπόν των μεγάλων δυνάμεων με την καθιέρωση της Ελέω Θεού Μοναρχίας του Όθωνα. Μάιος 1832.  Πολιτικοί ανταγωνισμοί, ξεπουλημένες συνειδήσεις, λαϊκή εξαθλίωση. Επανάσταση του Καλλέργη την 03/09/1843 για την κατάκτηση και τη χορήγηση Συντάγματος.
Το 1854 αρχίζει ο Κριμαϊκός πόλεμος. Γάλλοι, Άγγλοι και Τούρκοι πολεμούν τους Ρώσους , που ταπεινώνονται.
Οι υπόδουλοι Έλληνες βρίσκουν την ευκαιρία με την βοήθεια των ελεύθερων Ελλήνων, των εθνικών εταιρειών και εθελοντών, να επαναστατήσουν στη Θεσσαλία Ήπειρο, Μακεδονία και Κρήτη. Οι Τούρκοι με την βοήθεια των Μεγ. Δυνάμεων απωθούν τους Έλληνες και καταπνίγουν όλες τις εστίες. Παράλληλα οι Αγγλογάλλοι στέλνουν στρατό επιτήρησης στον Πειραιά που παραμένει επί 2,5 χρόνια. Ο Όθων και η Ελληνική Κυβέρνηση υποχρεώνονται να αποσύρουν τους Έλληνες αξιωματικούς.
Ο Όθων ήταν οπαδός της Μεγάλης ιδέας του Κωλέττη, όπως διετυπώθη αυτή στην Εθνοσυνέλευση του Ιανουαρίου 1844 και πάντα ονειρευόταν μία τέτοια ουτοπική εξέλιξη.
Λίγο αργότερα, το 1859 άρχισε ο αντιδυναστικός αγώνας ενάντια στην απολυταρχική του διακυβέρνηση. Ακολουθεί η Ναυπλιακή επανάσταση του 1862.
Ο Όθων υπό την πίεση των Αγγλογάλλων και την γενική δυσαρέσκεια αποφάσισε να παραιτηθεί και να φύγει από την Ελλάδα τον Οκτώβριο του 1862. Ο πολιτικός αναβρασμός εκφράζεται με κάθε είδους αντίδραση και κοινωνική διαμαρτυρία. Ιδρύονται πολιτικοί σύλλογοι. Ρήγας, Εθνικό φρόνημα, Ιερός Αγων, η Δημοκρατική Ανατολική Ομοσπονδία σε πολλές Βαλκανικές χώρες κ.α. Θα σταθώ μόνο στο Σύλλογο Ρήγα Φεραίο.
Ο λόγος της ίδρυσης του περιγράφεται στη διακήρυξη της 10.11.1862, αποσπασματικά διαβάζω:
'' Η επανάστασις δεν ετελείωσε διότι ο σκοπός αυτής τελικός, δεν ήτο η εκθρόνισις του Όθωνος μόνη. αλλά  η ανάπλασις και θεμελίωσις της κοινωνίας και θεμελίωσις νέας πολιτικής τάξεως ...αν δεν αναμορφωθή η Ελληνική κοινωνία, θα αλλάξωμεν αυθέντην τον οποίον μας επέβαλαν οι ξένοι "...
Τα μέλη που είχε ο Σύλλογος ήταν 143. Δεν είναι εύκολο να ανιχνευθούν πολλοί τεκτ. εκτός από τους αδ.  Ν.Σαρίπολο, Αλεξ. Πραϊδη (ο οποίος κατατάχθηκε στους γαριβαλδινούς που πήγαν στην Iταλία ως εθελοντές για να πολεμήσουν εναντίον των αυστριακών στρατευμάτων κατοχής), Γεωργ. Ζαβιτσιάνο, Φλογαϊτη Θεόδωρο. Επίσης τον μετέπειτα Πρωθυπουργό  αδ. Επαμ.Δεληγιώργη ως νέο  και φέρελπι  πολιτικό που συμπορευόταν με τις αρχές του Ρήγα.
Μία από τις ανοικτές πολιτικές πράξεις του Ρήγα ήταν η υποστήριξη της εκλογής του Πρίγκηπα Αλφρέδου της Αγγλίας ως νέου Βασιλέως των Ελλήνων. Μετά το δημοψήφισμα ο Αλφρέδος συγκέντρωσε 240000 ψήφους έναντι 14000 όλων των άλλων υποψηφίων !
Το δίλημμα ήταν Αλφρέδος ή Δημοκρατία
Και η πρόταση του Ρήγα ήταν... "αν δεν γινόταν δεκτός ο Αλφρέδος, τότε... Κάτω ο Θρόνος, παρά να πέσει η Ελλάς ας πέση η Μοναρχία ''. Ο σύλλογος αυτός ήταν βραχύβιος και διαλύθηκε μετά από μερικούς μήνες.

Τι γινόταν όμως στην Ιόνιο Πολιτεία, η οποία εγνώρισε επίσης  πολλούς αφέντες(Ενετούς, Γάλλους, Ρώσους και Αγγλους);
Τα πράγματα είχαν μια άλλη τροπή . Η επικυριαρχία  δεν ήταν στυγνή. Υπήρξε παράλληλα μια θετική επίδραση  μιας ανώτερης παιδείας και καλλιέργειας, μουσικής και τεχνών. Κουλτούρας με μια λέξη, μακράν συγκρινόμενη με εκείνη της Οθωμανικής βαρβαρότητας .
Οι Επτανήσιοι, είχαν την ευκαιρία της εύκολης μετακίνησης προς τα Ιταλικά Πανεπιστήμια όπου σπούδασαν και έγιναν κοινωνοί των νέων ρευμάτων και ιδεών.  Ειδικώτερα  η διακυβέρνηση  των Αγγλων μετά την ήττα των Γάλλων του Ναπολέοντα, σύμφωνα με την Συνθήκη των Παρισίων η διακυβέρνηση απ ό τους Αγγλους ήταν μακροχρόνια,  κράτησε από το 1815 έως το 1864.
Ο πρώτος κυβερνήτης των Ηνωμένων Πολιτειών των Ιονίων Νήσων, Μaitland, άσκησε σκληρή, ανελεύθερη και αυταρχική διακυβέρνηση. Εκτός των άλλων ήταν και φιλότουρκος, διακήρυττε την ουδετερότητα των Ιονίων, αλλά υποδεχόταν τα Τουρκικά πλοία και τα ανεφοδίαζε.
Κάθε κίνηση  ενάντια στους Οθωμανούς τιμωρείτο σκληρά με εξορίες, φυλακίσεις και βασανιστήρια
Μετά το 1822 άλλαξε κάπως η εξωτερική πολιτική της Αγγλίας με τον φιλέλληνα Canning. Φωτεινή εξαίρεση ήταν η ίδρυση της Ιονίου Ακαδημίας το 1824 δηλ. του πρώτου Πανεπιστημίου στον Ελλαδικό χώρο.
Από το 1830 εμφανίζονται οι πρώτες μαχητικές φιλελεύθερες κινήσεις εναντίον των Άγγλων και σκέψεις για την Ένωση.
Μεταξύ των άλλων πρωτοστατούν ο αδ. Φραγκίσκος Πυλαρινός, με τον Γερ. Λιβαδά, ιδεολογικό αρχηγό της αγροτιάς κ.α. Η διακυβέρνηση της Επτανήσου σε όλη τη διάρκεια της Αγγλικής "προστασίας" παρουσίασε αυξομειώσεις, σκληρότητας και φιλελευθερισμού.
Ξεχώρισε η αρμοστεία του Αντιστράτηγου - Λόρδου John Colborne, Baron of Saton,, Κυβερνήτη (1842-1849) ήταν ξεχωριστή, φιλελεύθερη και προοδευτική. Αυτός αναδιοργάνωσε το εκπαιδευτικό σύστημα, επέτρεψε την ίδρυση Λεσχών, ιδιωτικών τυπογραφείων, ελευθερία του τύπου, την εκλογή Δημοτικών Συμβουλίων και πολλά άλλα οικονομικά και διοικητικά μέτρα.
Ο διάδοχος  του Henri Ward ήτανα αντιδραστικός κυβερνήτης που χάλασε το λαμπρό έργο του βαρώνου Seaton. Aκούστε τι  έγραφε ενας από τους εξορισμένους ηγέτες, ο Ριζοσπάστης Ηλίας Ζερβός Ιακωβάτος " Πολυχρόνιος, πολυβάσανος και πολυστένακτος η επί των Αντικυθήρων αιχμαλωσία μου
H τακτική αυτή των Αγγλων δεν άργησε να φέρει τις αντιδράσεις των Επτανησίων.
Η Ι0ετία του 1850 ήταν πολλή κρίσιμη γιατί τότε εκδηλώθηκαν πολλά φιλελεύθερα κινήματα, ιδίως στη γειτονική Ιταλία.
Πολλοί Ιταλοί, πολιτικοί φυγάδες, βρήκαν καταφύγιο στα Ιόνια νησιά. Έτσι ξεκίνησε μία ζύμωση και επιρροή. Οπως ήταν επόμενο οι επτανήσιοι πολιτικοί άνδρες υιοθέτησαν τις διάφορες έξωθεν επιρροές αλλά και τα τοπικά ρεύματα που μορφοποίησαν τις πολιτικές ομάδες τους.
Η πιο μαχητική πολιτική κίνησης αυτής της εποχής, ονομάστηκε Επτανησιακός Ριζοσπαστισμός
Αυτή στρέφονταν κυρίως ενάντια στην Αγγλοκρατία . Χρονικά μιλάμε για την περίοδο 1847 - 1864, προεκτεινόμενη προς πίσω μερικά χρόνια.

Στην Ελλάδα του 1855  ο αστικός πληθυσμός ήταν μόλις 8% και ο αγροτικός 70%. Το 75% των καλλιεργησίμων κτημάτων ανήκαν σε μεγάλα τσιφλίκια. Ας μην ξεχνάμε ότι οι πρώην kοτζαμπάσηδες έχουν καταλάβει πάλι καίριες θέσεις στο νεοσύστατο κρατικό μηχανισμό.

Στα Επτάνησα της ίδιας εποχής εμφανίζονται διάφοροι πολιτικά κόμματα. - Το πρώτο ήταν το Μεταρρυθμιστικό, μετριοπαθές εθνικό, που ζητούσε μεταρρυθμίσεις στην διοίκηση και ένωση με την Ελλάδα .
Εκεί συναντάμε την ηγετική μορφή του αδ. Πέτρου Βράϊλα Αρμένη ενός φωτισμένου Κερκυραίου πατριώτη, φιλοσόφου και λογίου, επίσης του αδ. Ανδρέα Μουστοξύδη, σπουδαίου Ιστορικού και λογίου ακαδημαϊκού στην Γαλλία και Μόναχο, πολέμιου της Αγγλικής κατοχής και αργότερα υπέρμαχου της Ένωσης, του αδ. Στέφανου Παδοβά, νομικού, εισαγγελέως . βουλευτή και Πρόεδρου της Ιονίου Βουλής, του αδ. Ιωαν. Πετριτσόπουλου ποιητή και λόγιου, συνεκδότη της εφημερ. Πατρίς και βουλευτή, του αδ. Αντωνίου Δάνδολου , του αδ. Σωκράτη Κουρή κ.α. πολλών.
 
Το δεύτερο κόμμα ήταν οι Ριζσπάστες Radical, μαχητικοί κοινωνιστες (προδρομο σοσιαλιστικό ) που απαιτούσε ελευθερία, ισότητα και αδελφοσύνη, αλλά και την ένωση με την Ελλάδα.Το κίνημα αυτό είχε εδραιωθεί κυρίως στην Κεφαλονιά και Ζάκυνθο.

Παραθέτουμε ένα μικρό απόσπασμα από το Ψήφισμα της Ιονίου Βουλής του 1850 που επεδόθη στους Άγγλους.



Μας μένει όμως και το τρίτο ανεξάρτητο κόμμα που αποκαλούνταν Προστασιανό ή Καταχθόνιο, διότι θεωρείτο Αγγλόδουλο και εξυπηρετούσε τις προσωπικές φιλοδοξίες των οπαδών και τις απολαβές από την συνεργασία του με τους προστάτες Άγγλους, κάτι σαν τους δικούς μας Κοτζαμπάσηδες. Αυτό το ύποπτο και προδοτικό κόμμα ήταν βεβαίως και ο στόχος των άλλων δύο που μόλις σας ανέφερα.
Το 1858 επήλθε μια διάσπαση  των Ριζοσπαστών λόγω της φυλάκισης και εξορίας των ηγετών της (Μομφεράτου - Ιακωβάτου) που έφερε εξασθένηση και αντιπαραθέσεις μεταξύ των παλαιών αληθών και νέων ενωτικών μελών (Κωνσταντίνου Λομβάρδου).
Η ψήφιση  της Ένωσης με την Ελλάδα έγινε στην Ιόνια Βουλή από τους Μεταρρυθμιστές, Νέους Ριζοσπάστες Ενωτιστές του Λομβάρδου και τους Καταχθόνιους, ενώ οι γνήσιοι παλιοί Ριζοσπάστες του Ιακωβάτου και Μομφεράτου απείχαν!
Όλος ο ιδεολογικός αγώνας γινόταν εκτός από την φυσική παρουσία των ηγετών, στα τοπικά διοικητικά όργανα, μέσω τις ελευθεροτυπίας  στις εφημερίδες της εποχής
Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα πύρινα, επαναστατικά άρθρα κυρίως ενατιίον των Άγγλων κυρίως, αλλά και μεταξύ των διαφόρων κομμάτων.
Σας αναφέρω τις πιο γνωστές εφημερίδες της εποχής, ο Φι/λελεύθερος. ο Ρήγας. η Αναγέννησης, η Αλήθεια, ο Εργάτης των ριζοσπαστών, ο Φίλος του Λαού των Προστασιανών, ο Φιλαλήθης, η Πατρίς, το Μέλλον. η Ένωσκ των Μεταρρυθμιστών. Στα έντυπα αυτά μπορεί κανείς να διαβάσει πολλά κείμενα των αδ. Τεκτ. της εποχής. Θα  προσθέσω και το σπουδαίο περιοδικό τηες εποχής, "Νέος Ελληνομνήμων" με πλούσια ύλη, που από το 1843 εκδόθηκαν 21 τόμοι από τον αδ. Ανδρέα Μουστοξύδη και αργότερα από τον Αδ. Σπυρ. Λάμπρου.

Το φθινόπωρο του 1860 στην Αθήνα ιδρύθηκε κομιτάτο με σκοπό την προώθηση των προοδευτικών δημοκρατικών και φιλελεύθερων ιδεών. Την συμμετοχή στον αντιβασιλικό αγώνα αλλά και της αποστολής Εθελοντών αγωνιστών στο πλευρό του Γαριβάλδη και του Μazzini, για την Ιταλική ενοποίηση, ενάντια στην Αυστριακή παρουσία.
Ηγετική μορφή στο κομιτάτο αυτό ήταν ο Κεφαλλονίτης καθηγητής της Φιλοσοφίας (Παν. Αθηνών) αδ. Φραγκίσκος Πυλαρινός, ο οποίος αφού εξορίστηκε από τα Επτάνησα εγκαταστάθηκε στην Αθήνα και δημοσιογραφούσε εναντίων των Άγγλων.Αυτοί όμως  πέτυχαν να φυλακισθεί στο Παλαμήδι του Ναυπλίου!  Αλλά και από το Πανεπιστήμιο τον απέλυαν για τις ανατρεπτικές του ιδέες.
Άλλος προοδευτικός ασυμβίβαστος Ιθακήσιος, αδ. Τέκτων ήταν ο Πλάτων Δρακούλης, νομικός και κοινωνιολόγος. Δημοσιογραφούσε στην φιλελεύθερη εφημερίδα του αδ. μας Τιμολέοντος Φιλήμονα, Αιών και στην σοσιαλιστική εφημερίδα και περιοδικό Αρδην που σημαίνει  Εκ Θεμελίων. Έτσι πίστευε πως έπρεπε να αλλάξει το Κοινωνικό οικοδόμημα "εκ θεμελίων ". Εκλέχτηκε βουλευτής και συνέγραψε πολύ αξιόλογες σοσιαλιστικές πρωτοπόρες μελέτες , βιβλία και άρθρα σε περιοδικά όπως (το Εγχειρίδιον του Εργάτη, την Έρευνα και το φιλοσοφικό Φως εκ των Ένδον).
Στην Κων/πολη αρχίζουν να δημιουργούνται επίσης σύλλογοι, λέσχες και πολιτιστικές οργανώσεις , μεταξύ πολλών, ξεχωρίζει ο Ελληνικός Φιλολογικός Σύλλογος Κων/πόλεως που θα πρωτοστατήσει σε επαναστατικές ενέργειες. Και φτάνουμε στην έξοδο του Όθωνα το 1863 και στην εγκατάσταση του προεπιλεγμένου από τους Άγγλους , Γεωργίου του Α' ως νέου Βασιλέως των Ελλήνων το 1864 με προίκα τα Ιόνια νησιά. Θα αναρωτηθείτε τι έγινε ο εκλεγμένος του δημοψηφίσματος Αλφρέδος;
Tίποτα, αγνοήθηκε, διότι θα συναντούσε την άρνηση της Ρωσσίας κι έτσι η Αγγλική διπλωματία βρήκε εναλλακτικά τον πιό ουδέτερο αλλά οπωσδήποτε ανήκοντα στη σφαίρα της Αγγλικής επιρροής Δανό ανήλικο πρίγκιπα. Γεώργιο.

Τον Μάιο του 1864 πραγματοποιήθηκε η Ενωση με την Ελλάδα. Ο συνολικός πληθυσμός της Ελλάδας αυξάνεται με τις 360.000 επτανησίων, στο 1.460.000.   Οι Επτανήσιοι βουλευτές θα συμμετέχουν πλέον ισότιμα στην Ελληνική Βουλή.
Έτσι το ανήσυχο αλλά ώριμο πνεύμα της Επτανήσου θα μεταπηδήσει στην Αθήνα και θα φέρει δυναμικά την αντίληψη ενός γνήσιου δημοκρατικού κοινοβουλευτισμού, ενάντια στα παλαιά πολιτικά κόμματα, τουλάχιστον για μια περίοδο έως το τέλος του 19ου αιώνα.
Η ένωση τόνωσε το Εθνικό αίσθημα και ανύψωσε τη Μεγάλη Ιδέα και όλες τις μικρότερες πολιτικές παραλλαγές και Φούγκες , οι οποίες απετέλεσαν τον πυρήνα του ιδεολογικού οράματος του Ελληνισμού (δηλ. την εθνική ενοποίηση, την απελευθέρωση όλων των ελληνικών εδαφών και πληθυσμών).

Εν τω μεταξύ στη Βαλκανική υπάρχουν μεγάλες αλλαγές, όπως η ένωση Βλαχίας με την Μολδαβία (1859) και η δημιουργία της Ρουμανίας, η εμφάνιση της κίνησης του πανσλαβισμού με την νέα εξωτερική πολιτική της Ρωσίας που αργότερα ενδυναμώνει την εθνική υπόσταση της Βουλγαρίας με Βουλγαρική εκκλησιαστική Εξαρχία του 1870 και την συνθήκη του Αγ. Στέφανου 1878. Και δεν θα παραλείψω τον Πανγερμανισμό του Μπίσμαρκ το 1867 και την υπαγωγή της Βοσνίας Ερζεγοβίνης στη σφαίρα επιρροής της Αυστροουγγαρίας.

Συνεχίζοντας την ερευνά μου, διαπίστωσα με έκπληξη ότι πολλοί από τους προαναφερόμενους   Ριζοσπάστες εμφανίζονται να συμμετέχουν στην Αθήνα το 1875 σε έναν άλλο νεώτερο πολιτικό Σύλλογο Ρήγα  με 400 μέλη περίπου, μεταξύ τους πολλοί Τεκτ.  Ως Πρόεδρος το 1877, αναφέρεται ο Αδ. της Στ. Πυθαγόρας   Αναστ. Στούπης, Νομικός, Υφηγητής Πανεπιστημίου, Αρεοπαγίτης. Δυο χρόνια μετά αναλαμβάνει Πρόεδρος ο αδ. Αλεξ. Ολύμπιος Δικηγόρος. Ως μέλος ο αδ. Θεόδωρος Κολοκοτρώνης (εγγονός του Γέρου του Μωριά) , με το δημοσιογραφικό ψευδώνυμο Φαλέζ, βουλευτής,  ο αδ. Αριστείδης Ρούκης, δημοσιογράφος και βουλευτής το 1872, που συνελήφθη το 1879 για τις ιδέες του.  Παράλληλα εκδίδεται και η ομώνυμη εφημερίδα Ρήγας, όπου δημοσιεύονταν πύρινα άρθρα.  Δ/ντης εφημερ. ο Αδ. Γεράσιμος Λυκιαρδόπουλος ο αρχισυντάκτης του Αιώνα. Κάτω από τον τίτλο Ρήγας, υπήρχε η επεξήγηση   "Εφημερίς των Αρχών της Ανατολικής Ομοσπονδίας "!

Σκοπός της ίδρυσης ήταν η πλήρης Πολιτική Ελευθερία, η εναντίωση  απέναντι στην φαυλοκρατία και συναλλαγή,  η Αδελφοποίηση  των λαών της Ανατολής υπό την μορφή της Ανατολικής Ομοσπον- δίας. Πάλι εμφανίζεται το όραμα του Ρήγα που όμως στη διάρκεια τόσων 10ετιών γίνεται ένα ελαστικό σύμβολο, (αλλάζει μορφή και στόχο).
Σε πολλά δημοσιεύματα ο Σύλλογος μιλά για την αναγκαιότητα αποτροπής του Πανσλαβισμού.
Στελέχη του Ρήγα συμμετέχουν  και σε άλλες μυστικές οργανώσεις, όπως το Κομιτάτο της Εθνικής Σωτηρίας και ο Εθνικός Δεσμός. Ο Σύλλογος Ρήγας φαίνεται ότι σταμάτησε τη δράση του το 1880 .
Σχετικά ο δημοσιογράφος  αδ. Αριστ. Ρούκης αναπολεί και γράφει σε άλλο έντυπο της εποχής " επί των ημερών του μακαρίτου Ρήγα"

Επισημαίνω τη χρήση του ονόματος ΡΗΓΑΣ και η διαπίστωση της έκδοσης και κυκλοφορίας ενός περιοδικού στην Τεργέστη του 1844  και 4 εφημερίδων με τον τίτλο Ρήγας στη Ζάκυνθο 1851,            στην Κέρκυρα 1871,  στην Αθήνα 1876 και στο Βόλο 1885 !
Νομίζω ότι αξίζουν λίγα λόγια για τους αδ. μέλη του Ρήγα. Μια μεγάλη μορφή φιλελεύθερου αγωνιστή και μέλους του Ρήγα, ήταν αυτή του τέκτονα Γεώργιου Φιλάρετου, Διδάκτορας Νομικού και δημοσιογράφου, με διεθνή παρουσία στα Νομικά θέματα. Ο Φιλάρετος εξέδωσε την αντιβασιλική εφημερίδα Ριζοσπάστης 1908-10. (Ο Φιλάρετος αργότερα πώλησε τον τίτλο στον Γιάννη Πετσόπουλο, ο οποίος εξέδωσε εφημερίδα  με αυτό τον τίτλο το 1916 στην Θεσσαλονίκη σαν όργανο της κεντρικής επιτροπής του ΚΚΕ).. Εζελέγη βουλευτής, υπουργός Δικαιοσύνης και αριστίνδην Γερουσιαστής. Ήταν  συνεργάτης του Ελ.Βενιζέλου.

Μία ακόμη κορυφαία πρωτοπόρα υπερήφανη τεκτοηκή παρουσία ήταν εκείνη του  Αντεισαγγελέα   αδ. Ρόκκου Χοϊδά . Η ζωή του ήταν μια περιπέτεια γεμάτη αγώνες. Εξελέγη πολλές φορές Βουλευτής. Ο Χοϊδάς και ο Τιμ. Φιλήμων είχαν προσφέρει την βουλευτική τους αποζημίωση υπέρ της Εθνικής Άμυνας και τις ανάγκες του απελευθερωτικού αγώ\ρα των υποδούλων αδελφών. Σε κάποια περίπτωση για να υπερασπιστεί και προστατέψει άγνωστους διαδηλωτές έξω από τη Βουλή παρενέβη και τάβαλε με τον συνταγματάρχη και βουλευτή Δ. Στάικο, με τελικό αποτέλεσμα να τραυματιστεί σοβαρά σε μονομαχία τιμής ! Λίγο αργότερα 1888 φυλακίστηκε με 3ετη ποινή, για ένα εμπρηστικό άρθρο στο περιοδικό Ραμπαγά. εναντίον του Βασιλέως Γεωργίου και του διαδόχου Κων/νου. Οι συνθήκες κράτησης του στις φυλακές Χαλκίδος, ήταν άθλιες. Η υγεία του ήταν κλονισμένη, όμως δεν καταδέχτηκε να υποβάλει αίτηση χάριτος. Έτσι δυστυχώς κατέληξε άδοξα μια φλογερή ψυχή!
Ο λόγος του όμως έχει καταγραφεί στα Πρακτικά μιας συνεδριάσεως του Ρήγα και τον κάνει να ζει ακόμη, Παραθέτω το απόσπασμα:                                             
O πατήρ των ιδεών μας, ο εθνομάρτυρας Ρήγας, όταν εκήρυττε την Ελλάδα μεγάλην από του Ίστρου μέχρι του Ταινάρου και αδελφήν τωνν αναξιοπαθούντων λαών της Ανατολής , μεθ' ων ήννόει να την συνδέση εν δημοκρατική ομοσπονδία, δεν εφαντάζετο ότι θα έλθη εποχή αθλία, άδοξου εκστρατείας μέχρι Δομοκού και πετσωματικής δυναστείας εξοπλίσεως... (πόλεμος στην Θεσσαλία 1875).

Πρέπει να αναφερθώ όμως και στην προσωπικότητα του αδ. Τιμ. Φιλήμονα γιου του μεγάλου Ιστορικού του 1821, Ιωάννη, Νομικού και Δημοσιογράφου, βουλευτή και Δημάρχου Αθηναίων το 1888. Ιδρυτού της Βιβλιοθήκης της Βουλής και της Ιστορικής Εθνολογικής Εταιρίας (Παλ. Βουλή). Μιας φιλελεύθερης πατριωτικής παρουσίας . Οι αδ.  Χοϊδάς, Φιλήμων και Φιλάρετος μαζί με
κάποιους άλλους συνέστησαν το 1882 το πρώτο Δημοκρατικό Κόμμα στην Ελλάδα.
Η ταυτόχρονη παρουσία στην πολιτική του Χαρίλαου Τρικούπη έφερε την εποχή εκείνη την καθιέ- ρωση  της "αρχής της Δεδηλωμένης" που αποτέλεσε τον σοβαρότερο φραγμό στις επεμβάσεις του Παλατιού στην δημοκρατική διακυβέρνηση του τόπου.

Όταν ξεκίνησα την έρευνα και μελέτη μου δεν φαντάστηκα ότι θα οδηγούμην στη μυθιστορηματική αλλά ατελέσφορη ιστορία του διαδόχου Πρίγκηπα Μουράτ Ε'. Οντως μέσα από την συνύπαρξη και συναντίληψη στις τεκτ. στοές της Κωνσταντινούπολης, Union d' Orient (1858), Etoile de Bosphore (1856), Oreintal Lodge με τον αδ. Κλεάνθη  Σκαλιέρη,  Στεφ. Σκουλούδη, και αρκετούς άλλους Ελληνες, Οθωμανούς, Γάλλους και Αγγλους τέκτονες άρχιζε να συζητείται  η υλοποίηση και δημιουργία ενός ισότιμου φιλελεύθερου Κράτους των λαών της Ανατολής,

Υψηλά ιστάμενοι φιλελεύθεροι και ριζοσπάστες Τούρκοι αξιωματούχοι και Ελληνες μύησαν τον πρίγκηπα Μουράτ Ε΄ το 1872.
Στις 17.05.1876 καθαιρείται ο  Σουλτάνος Αμπντούλ Αζίζ και ανακηρύσσεται Σουλτάνος ο Μουράτ ο Ε' . Αρχίζει άμεσα μία διοικητική μεταρρύθμιση  και νέο Σύνταγμα. Δημιουργείται το 1° Οθωμανικό κοινοβούλιο.
Ο Μουράτ επικοινωνεί με τον αδ. Επαμ. Δεληγιώργη για συνεργασία των δύο λαών.
Εν τω μεταξύ αυτοκτονεί ο καθαιρεθείς Αμπντούλ Αζίζ . Η αρχική ηρεμία χαλά και μετά από τρεις μήνες (19.8.1876) ο Μουράτ καθαιρείται και περιορίζεται ως φρενοβλαβής στο παλάτι Τζιραγάν. Ανέρχεται στον θρόνο ο Αβδούλ Χαμίτ (1876-1909). Αναστέλλονται όλες οι συνταγματικές παραχωρήσεις της Τανζιμάτ . Εξορίζεται ο φιλοευρωπαϊοτής αδ. Μιδάτ Πασάς, η σχεδιαζόμενη προσέγγιση Ελλήνων και Οθωμανών ναυαγεί. Οι Έλληνες και Τούρκοι φίλοι του Μουράτ προσπαθούν να βοηθήσουν και να τον απελευθερώσουν, (4/1877).
Δυστυχώς αποτυγχάνουν και συλλαμβάνονται. Ο Κλ. Σκαλιέρης με την βοήθεια φίλων του κρύβεται και διαφεύγει στην Ελλάδα τον Αύγουστο το 1878, έχοντας χάσει όλη την περιουσία του. Έτσι έληξε κι αυτή η ευκαιρία ειρηνικής υλοποίησης του σχεδίου της Ανατολικής ιδέας.
Αλλά η ιστορία της Ανατολικής Ομοσπονδίας δεν τελειώνει εδώ.
Τριάντα χρόνια μετά την υπόθεση του Μουράτ , έχουμε την επανάσταση των Νεότουρκων 8/1908.
Οι πρωτεργάτες Τούρκοι αξιωματικοί Τεκτ. Ταλάατ Πασάς, Εμβέρ Μπέης, Σεμπαχεδδίν Πρίγκηψ, Ισμαήλ Κεμάλ , Σαδίκ πασάς, προσπαθούν να ανατρέψουν του Σουλτάνο Αβδούλ Χαμίτ και ζητούν την εφαρμοστή του Συντάγματος του 1876. Όλη η Οθωμανική αυτοκρατορία πάλλεται από ενθου-σιασμό και από την Τεκτονική τριλογία "Ελευθερία - Ισότης - Αδελφότης" συμπληρωμένο από το σλόγκαν " Ή σωτηρία βρίσκεται στη Γνώση''. Όλοι οι λαοί ανεξαιρέτως ξέχασαν ότι τους χώριζε .
Από την Ελληνκή πλευρά έχουμε τους νεότερους θιασώτες της Ανατολικής ιδέας (1908 - 1912) με κύριους εκπροσώπους τους ιδρυτές της Οργάνωσης Κων/πόλεως Ιωνα Δραγούμη και Αθαν. Σουλιώτη Νικολαίδη. αλλά και τον γιο του Κλ. Σκαλιέρη Γεώργιο και πολλούς παλαιούς αδ. Αλέξ. Ολύμπιο, Αθαν. Βρυζάκη, Γιώργο Θεοτόκη, Νεοκλή Καζάζη αλλά και σύσσωμο το πλήρωμα της Στ. Αρμονία κ.α.

Ο τεκτ.  αδελφός του Πρίγκηπα Σεμπαχεδίν, Φασλή Μπέης, θα μιλήσει το καλοκαίρι του 1908 στη Στοά Υψηλάντης για τη δημιουργία ενός Ανατολικού Ομόσπονδου κράτους, βασισμένου στις Τεκτονικές αρχές και τη συνεργασία των Ελλήνων και Οθωμανών Τεκτόνων, με τους Φιλελεύθερους.
Δυστυχώς η στάση του Κομιτάτου, Ένωσις και Πρόοδος, των Νεότουρκων γρήγορα εμφανίζει μια καθαρά εθνικιστική μιλιταριστική αντίληψη, διαφωνεί με το άλλο παρακλάδι των Φιλελευθέρων του Σεμπαχεδίν και πλέον χάνεται κάθε ελπίδα συνεννόησης με τους Έλληνες και τους άλλους υπηκόους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Σημειώνω μια αναλαμπή όπου θα συναντήσουμε την πρότυπο ιδέα του Ρήγα να αναβιώνει σε νέα σχήματα  συνεργασίας ως Συμφωνο το Βαλκανικής Συνεννόησης του 1930  με κύριους υποστηρικτές τους αδ.  Ελ. Βενιζέλο και Αλεξ. Παπαναστασίου και του Μουσταφά Κεμάλ, όπως επίσης η  τελευ- ταία ειρηνική αναλαμπή της Βαλκανικής Εntente  του 1934 μεταξύ Ρουμανίας, Γιουγκοσλαβίας, Τουρκίας και Ελλάδος. Χρονικά η προσπάθεια αυτή συμπίπτει με την επικράτηση του Φασισμού .

Το συμπέρασμα από αυτή τη μικρή μελέτη είναι η διαπίστωση ότι υπήρξαν πολλοί Τέκτονες πρωτεργάτες, ενεργοί και ανήσυχοι πατριώτες, αγωνιστές που έβλεπαν και μάχονταν την κοινωνική αδικία.
Που διώχτηκαν και υπέφεραν για τις ιδέες και τους αγώνες τους.
Που ζήσανε και αγωνιστήκανε υιοθετώντας τα ίδια δύσκολα άπιαστα όνειρα του
Ρήγα Φεραίου , της Μεγ. Ιδέας, της Βαλκανικής Ανατολικής Ομοσπονδίας, του
δημιουργού της Μεγ. Ελλάδος αδ. Ελευθ. Βενιζέλου.
"Οι καιροί ου μενετοί"... μακάρι να μπορούσαν οι σημερινοί Ελληνες τέκτονες να ενωθούν μέσα από τα ιδεώδη της τεκτ. κοσμοθεωρίας ...
γιατί ήρθε η ώρα μιας παρέμβασης ριζοσπαστικής  μιας άρδην μεταβολής, μιας άλλης κοινωνικής μεταρρύθμισης .
                               
                                                  ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ  ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ
                                                         Νοέμβριος 2012





ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ.  
Κείμενα για τον Επτανησιακό Ριζοσπαστισμό .   Γ. Αλισανδράτος.
Η Ελλάδα του Γεωργίου Α' .    Μιχ. Ε. Σακελλαρίου.
Το Πρότυπο Βασίλειο και η Μεγάλη ιδέα. Έλλη Σκοπετέα.
Η Μεγάλη Ιδέα.    Εduard  Driault
Η Ελληνική Πολιτική και Κοινωνική Ιστορία 1821-1940. Π. Πετρίδης.
Η Ιταλική Ενοποίηση και η Μεγάλη Ιδέα.   Αντ. Λιάκος.
Η Ελλάδα και το Ανατολικό ζήτημα 1875-1881. Ευαγ. Κωφός.
Η Επανάσταση  του 1878.  Μιλτ. Σεΐζάνης.
Ρόκκος Χοϊδάς.   Σπ. Λουκάτος
Παναγιώτης Πανάς. (Ένας Ριζοσπάστης ρομαντικός)  Ερασμία Σταυροπούλου.
Φιλελευθερισμός Σοσιαλισμός και Εθνικισμός στη Νεότερη Ευρώπη.  Ι. Δημάκης.
Συμβολή στην Έρευνα της  Ελληνικής Πολιτικής  Ζωής στο 19" αιώνα.  Χαρ. Κοριζής.
Επισκόπηση της Νεοελληνικής Ιστορίας. Νικ. Σβορώνος
Διον. Ρώμας και η Ελληνική Εθνεγερσία . Ντ. Κονόμος.
Τα Ελληνικά Πολιτικά Κόμματα. Γρ. Δαφνή.
Ιστορία του Ελληνικού Έθνους . Εκδ. Αθηνών.
Ιστορία της Ελλάδος.      Ασπρέα.
Οι Φιλελεύθεροι στην Επανάσταση του 1862.   Αντ. Λιάκος.
Η διάθλαση των επαναστατικών ιδεών 1830-1850. Αντ. Λιάκος
Λεύκωμα Σ. Στ. Πυθαγόρας   1881-1931. 50ετηρίς.
Αφιέρωμα στην Επτάνησο Εφημ. Καθημερινή  7 Ημέρες.







Κυριακή, 16 Δεκεμβρίου 2012

Τεκτονισμός Πολιτισμός Μουσική

Εορταστική ανοικτή εκδήλωση  για την 100νταετηρίδα της Τεκτονικής Στοάς ΥΨΗΛΑΝΤΗΣ

Μουσική παρουσίαση  έργων επτά τεκτόνων μεγάλων κλασσικών συνθετών
σο Ινστιτούτο Goethe  Aθηνών 

Πραγματοποιήθηκε την 3η Μαρτίου 2007

                                                          ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ
1.  Πρόλογος του  Σεβ. της Στ. Υψηλάντης  αδ. Αλέξανδρου Στεφανίδη                    
2.  Jean Philippe Rameau  Pieces de clavencin en concerts (από το Troisime  Concet)  La Timide, Ρremier & deuxieme Tambourin,  μεταγραφή για βιολί, βιόλα και πιάνο.
3. Wolfgang Amadeus Mozart a) Ρiano Quartet nr.1  1ο μέρος: Αllegro β) Δύο άριες για σοπράνο και πιάνο: Ι. «Se il padre perdei...» (άρια της Ίλια) από την όπερα «Ιδομενέας» & II. «Αch ich fuehl's » (άρια της Παμίνα) από την όπερα «Μαγεμένος Αυλός».
4. Eric Satie  α) Gnossiennes I & IV για σόλο πιάνο β) Je te veux, Valse pour piano
5.  Λεωνίδας Κανάρης: Erlkoenig  (ο βασιλιάς τ«ν ξωτικών) σε ποίηση αδ. J.W.Goethe, για σοπράνο και κουαρτέτο με πιάνο.
Το έργο γράφτηκε ειδικά γιοι την εκδήλωση.
6. Joseph Haydn Piano trio in G major Hob.XV/25 (για βιολί, τσέλο, πιάνο)  2ο μέρος: Ροco adagio,
3ο μέρος: Finale: Rondo,  in the Gypsies' style
7. Jean Sibelius: Τέσσερα Τραγούδια για σοπράνο και πιάνο
α) «Εvening» ορ.17 - nr.6,    β) «Βlack rose» ορ.36 - nr.1
γ) «Ιngalill» ορ.36 - nr.4  δ) «Ηey Ιιο, the wind and the rain» ορ.60 - nr.27.
8. Alexander Scryabin Δύο Etudes για πιάνο (op.2 - nr.1 & op.8 - part 2- nr.12)
9. Franz Liszt  2η Ραψωδία σε διασκευή για κουαρτέτο με πιάνο.

                                                            ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΕΣ
Piano Quartet  «Ellemis»
Στέλλα  Τσιάνη
:    Bιολί
Πάρις Αναστασιάδης: Bιόλα
Λευκή Κολοβού: Τσέλο
Ελενα Χούντα: Πιάνο

Δάφνη Πανουργιά: Σοπράνο


Εισαγωγικές  σημειώσεις   του μουσικοκριτικού  Γιώργου Λεωτσάκου

ΓΙΑ ΜΑΣ ΤΟΥΣ «ΘΥΡΑΘΕΝ» που ευτυχήσαμε να προσεγγίσουμε κάπως τον Ελευθεροτεκτονισμό και να τον εκτιμήσουμε απροκάλυπτα, αντιπροσωπεύει θεσμό πνευματικό, όλως άσχετο με εκκοσμικευμένες θρησκευτικές εξουσίες, διακριτικό και καλοπροαίρετο, αξιοθαύμαστης συνέχειας μέσα στο πέρασμα των αιώνων. Θεσμό, άρρηκτα δεμένο με,τα ιδεώδη του Ευρωπαϊκού Διαφωτισμού του 18ου αι. στον οποίο οφείλουμε ιός σήμερα τα όποια κατάλοιπα ελευθερίας και αξιοπρέπειας επέζησαν του χαλεπότατου 20ου αι.
Η Στοά «Υψηλάντης» πιστή, όπως θα δούμε, στην ιστορία της, επέλεξε να εορτάσει την ΙΟΟετηρίδα της (1907 - 2007) με μία συναυλία, εκτός των «πεπατημένων» της μουσικής μας ζωής, παρουσιάζοντας μας επτά από τα μεγαλύτερα ονόματα της παγκόσμιας μουσικής, τα οποία ...ήσαν ελεύθεροι τέκτονες.
Ακόμη και εγώ, ως τέκτονα γνώριζα κυρίως τον υπερκόσμιο Μότσαρτ, ενώ κάτι σχετικό είχα συγκρατήσει μόνο για το Σιμπέλιους: έτσι πρόσφατα πληροφορήθηκα την τεκτονική ιδιότητα μεγίστων της μουσικής όπως οι Ραμώ, Χάϋντν, Σκριάμπιν, Σατί και Αιστ. Εντελώς συμπτωματικά μερικές από τις ελάχιστες ευτυχισμένες στιγμές των τρυφερότερων παιδικών μου χρόνων όφειλα στη στοργή που με περιέβαλαν τέκτονες της Στοάς «Ο Μέλης».
Στον προσφιλέστατο μου Αλέξανδρο Στεφανίδη. · Σεβάσμιο της Στοάς «Υψηλάντης», πρότεινα λοιπόν να προλογίσω τη συναυλία: σαν μια μικρή χοή στι; σκιές υπέροχων ανθρώπων όπως ο τεραστίας παιδείας Αλέκος Τζατζόπουλος, ο Αντώνης Γριμάλδης, ο Μιχάλης Αναγνωστόπουλος, ο Μανωλάκης Αμπάρτζογλου και άλλοι που πάντα αναπολώ συγκινημένα.

Η άγνοια μου περί την τεκτονικήν ιδιότητα όχι μόνον των επτά του προγράμματος αλλά πολύ περισσότερων μεγάλων συνθετών, οφείλεται απλώς στην αύξουσα ερευνητικήν ενασχόλησίν μου με την Έντεχνη Ελληνική Μουσική: ο γενάρχης της Νικόλαος Χαλικιόπουλος -Μάντζαρος (1795 -1872) αν δεν ήταν και ο ίδιος-τέκτων, όπως ο φίλος του Διονύσιος Σολωμός, διατηρούσε στενότατες σχέσεις με την Τεκτονικήν Στοά Κερκύρας . Επιστρέφοντας όμως στο παγκόσμιο τεκτονικό και πνευματικό γίγνεσθαι, με το οποίο η τότε Ελλάδα (ιδίως τα Επτάνησα) ήταν πολύ περισσότερο συνδεδεμένη, επισημαίνω ότι και στις δυο τελευταίες εκδόσεις του, το παγκοσμίου κύρους Τhe New Grove Dictionary of Music and Musicians (Λονδίνο, 1980, σ. 20, και Λονδίνο 2001, σ. 29 τόμους), αφιερώνει εκτενέστατα λήμματα στην "Μasonic music" (Τεκτονική μουσική): στην α' εκδ. (τομ. 11ος, σσ. 753-56) του Cecil Hill, στη β' εκδ. (τομ. 16ος, σσ. 39-42) των Ηill και Roger J.V.Cotte.  Όμως πολύ εκτενέστερο, 9 ολόκληρες σελίδες, ήταν το λήμμα «Freimaurermusik», 25 χρόνια πριν από την πρώτη έκδοση του  New Grove, στην ανάλογης εμβέλειας γερμανική μουσικήν εγκυκλοπαίδεια ΜGG (τομ. 5ος, εκδ. Κάσσελ και Βασιλεία, 1955, σσ. 887-904) που συνυπέγραψαν οι Ραul Νettl και Roger (J.V.) Cotte  (ο τελευταίος την ενότητα για την τεκτονική μουσική στη Γαλλία).

Η Στοά «Υψηλάντης» οφείλει την ονομασία της σε μια από τις αγνότερες  και ευγενέστερες μορφές της Εθνικής Παλιγγενεσίαw, τον μαρτυρικόν Αλέξανδρο Υψηλάντη (γ. Κωνσταντινούπολη 1792 - θ. Βιέννη. 1828). Ο πατέρας του Κωνσταντίνος (γ. Κωνσταντινούπολη 1760: - θ. Κίεβο 1816), ηγεμόνας της Μολδαβίας και Βλαχίας, κατά πληροφορία του ακαδημαϊκού Σ. Κουγέα. που όμως στάθηκε αδύνατον να διασταυρώσω, «ήτο (...) και άριστος μουσικός» (Λεξικό Ελευθερουδάκη, τομ. 12ος, σ. 517).  Όσο για την ίδια τη Στοά, αρχές 1912, ίδρυσε την Ελληικήν Ωδικήν Εταιρεία, με επικεφαλής τον τραγουδοποιό και διευθυντή χορωδίας  Νικόλαο Κόκκινο, με σκοπό τη μουσική μόρφωση των ευρύτερων  μαζών και των νέων. Η πρώτη της συναυλία, για χορωδία και ορχήστρα, με έργα Ροδίου Σαμάρα (τον Ύμνσν προς Βάκχον. σε κείμενο Γεωργίου Τσακοπούλου), και άγνωστα (χαμένα) έργα Θεόφραστου Σακελλαρίδη, δόθηκε με εξαιρετικήν επιτυχία, στο Δημοτικό Θέατρο, 8 και 19.4.1912. Η εταιρεία υπήρξε προφανώς βραχύβια: στις 5 Οκτ. 1912, η Ελλάδα κήρυττε τον πόλεμο στην Τουρκία.....

Συνθέτες και έργα:

Οι  αναφορές  όπως  συνεγράφησαν  από τον  κ.  Γιώργο  Λεωτσάκο  στο πρόγραμμα της συναυλίας.

ΖΑΝ - ΦΙΛΙΠ ΡΑΜΩ (Jean-Philippe Rameau,1683-1764): Μέγιστος συνθέτης (28 σκηνικά έργα, 8 καντάτες, 5 θρησκευτικά μοτέτα, τουλάχιστον 5 συλλογές κομματιών για τσέμπαλο) και θεωρητικός, συγγραφέας της περίφημης Τraite' d' harmonie reduite a ses principes natureles  [Πραγματεία αρμονίας δι' αναγωγής στις φυσικές αρχές] (εκδ. Παρίσι, 1722/28). Παρά τις περιστασιακές παρουσιάσεις σκηνικών των έργων όπως Ιππόλυτος και Αοιχία (1733), Πλάταια (1745) και Παλαδίνοι (1760) στην Ελλάδα αγνοούμε τα αντιπροσιοπευτικότερα όπως Ιndes Galantes (1735),  Κάστωρ και Πολιδεύκης (1737), Δάρδανος (1739),  Ζωροάσιρης (1749) κ.ά. Μόνη σχεδόν μουσική δωματίου του είναι τα υπέροχα 6 κονσέρτα για τσέμπαλο, βιολί και βιόλα (ντά γκάμπα;) Ρieces de clavecin en concerts (εκδ. Παρίσι, 1741, β' έκδ. 1752).
Απόψε εκτελείται ίσως για πρώτη φορά στην Ελλάδα, ένα από αυτά. το Τρίτο - (παραλείπεται μόνον το α' μέρος του, La Popliniere) το β' μέρος, La timide (= η συνεσταλμένη), σχετικά αργό, σε. λα ελ. ακολουθούν δυο γοργότατα «ταμπουρίνια» (γ' και δ') πάντα στη λα, με εναλλαγές μείζονος και ελάσσονος, πριν επαναληφθεί η La Timide



ΓΙΟΖΕΦ ΧΑΫΝΤΝ (Joseph Haydn  1732 - 1809):  Η τεράστια παραγωγή   του (μόνον οι συμφωνίες του είναι 108), τον καθιστά ανεξάντλητο πεδίο εκθαμβωτικών   ανακαλύψεων. Το  Τρίο, σε σολ μείζ. αρ.  Καταλ. Χομπό- κεν  ΧΥ/25, γνωστό χάρη στο Φινάλε Rondo all Ongarese,  ως Ζigeunertrio, (Τσιγγάνικο  Τρίο),  είναι αφιερωμένο στην  Ρεβέκα  Schroeter, χήρα του φίλου του συνθέτου.  Ανήκει στην τρίτη ... τριών σειρών από 3 τρίο, γραμ- μένων κατά το δεύτερο ταξίδι (1794 -95) του Χά:ϋντν στο Λον- δίνο. Σε όλο το έργο  πρωταγωνιστεί το πιάνο.

Ακούγονται απόψε το β" Ροco Ada- gio  σπην ασυνήθιστη τονικότητα της μι μείζονος, με γοητευτικά φευγα- λέους υπαινιγμούς του ελάσσονος τρόπου και το γ' μέρος Rondo all onga- rese, διαβολικά γρήγορο, με εντυπωσιακές αλλαγές μείζονος ελάσσονος.



ΒΟΛΦΓΚΑΝΓΚ - ΑΜΑΝΤΕΟΥΣ ΜΟΤΣΑΡΤ (Wolfgang Amadeus Mozart, 1796 -191)
α) Κουαρτέτο με πιάνο, σολ ελ. έργο Κ. 478 (τελείωσε 16.10.1785), πρώτο τριών ομοειδών κουαρτέτων, που ζητούσε από το Μότσαρτ ο Βιεννέζος εκδότης F.Α. Ηofmeister, τελικά ο συνθέτης ολοκλήρωσε μόνον δυο. Κατά το μουσικολόγο Αlec Hyatt King, το μέρος του πιάνου αναπέμπει στη δεξιοτεχνικότερη γραφή τvnν μοτσάρτειων κοντσέρτων.
Το α' μέρος, που ακούγεται απόψε, είναι γραμμένο στην τραγική για τον Μότσαρτ, τονικότητα της σολ ελάσσονος (παρβλ. Κουϊντέτο έγχορδων έργο Κ. 516 και Συμφωνία αρ. 40). Αρχίζει με ένα δραμα-τικότατο θέμα 6 φθόγγvν σε ταυτοφωνία που αναπτύσσεται σε ένα θείο αρμονικό «κιάρο - σκούρο, εναλλαγές φωτός-σκότους, απροσδόκητες μέσα στο προσδοκώμενο, ενώ το β' θέμα (παράλληλες τρίτες στο πιάνο) είναι στη μείζονα. Το μέρος κορυφώνεται δραματικότβτα προαναγγέλοντας σχεδόν το κουαρτέτο του Σούμπερτ « Ο Θάνατος και η Kόρη».


β) Άρια της Ίλια, Se perdei il parde  [Αν τον πατέρα μου έχανα], από τη β' πράξη της 3πρακτης όπερας Ιδομενέας, έργο Κ. 366, κείμ. G.Β. Varesco,  «πρώτη»: Μόναχο 29.1.1781.  Ερωτευμένη με τον Ιδαμάντη, γιο διάδοχο του Ιδομενέα, βασιλιά της Κρήτης, που μόλις έχει επιστρέψει από μακρά θαλασσινή περιπλάνηση, η πριγκίπισσα Ίλια, αισχμάλωτη κόρη του Πριάμου εξομολογείται στον Ιδομενέα πώς τον νιώθει σαν πατέρα της, σε μιαν υπέροχη άρια σε μι υφ. μείζονα, ευρηματικά ενορχηστρωμένη για έγχορδα και τέσσερα ξύλινα πνευστά. Μορφή: περίπου Α-Β-Α-Γ-Δ, όπου το Β (αναφορά στα δεινά της) είναι σε ελάσσονα τρόπο, ενώ το Γ, χαρακτηρίζουν παράδοξες κατιούσες έβδομες της φωνής.

γ) Άρια της Παμίνα  Ach ich fuehl's (Αχ, το νιώθω) από τη β' πράξη της 2πρακτης, κατ' εξοχήν «τεκτονικής» όπερας. Ο Μαγικός Αυλός, έργο Κ. 620, κείμ. Εmmanuel Schikaneder, «πρώτη»: Βιέννη, 30.9.1791. Το έργο, ουσιαστικά, είναι μια καινοτόμος, για την εποχή (βρισκόμαστε στις αρχές της Γαλλικής Επανάστασης), παρουσίαση σε ευρύτερο κοινό, του τελετουργικού της συμβολικής μυήσεως στον Α' βαθμό εισδοχής στον τεκτονισμό. Η άρια εκφράζει την απελπισία της νέας, όταν ο καλός της Ταμίνο, που πρέπει να περάσει τη δοκιμασία της σιωπής την αγνοεί, σε συνταρακτικό σολ ελάσσονα και μέτρο 6/8. στηρίζεται όλη σε ένα και μόνο «λυγμικό» συνοδευτικό σχήμα. Κάθε νότα πάλλεται από πάθος, διοχετευμένο σε υπέροχες φωνητικές κολορατούρε: και «αρπίσματα» 16ων.



 ΓΙΑΝ ΣΙΜΠΕΛΙΟΥΣ (Jean Sibelious, 1865-1957): Εκτός Φινλανδίας ο μεγάλος εθνικός της συνθέτης είναι γνωστός κυρίως για τις 7 συμφωνίες του, ηχητικές «προεκτάσεις» φινλανδικών τοπίων, τα συμφωνικά του ποιήματα (από τη σουίτα «Λαμινκάΐνεν» ως την «Ταπιόλα»), συχνά εμπνευσμένα από το εθνικό έπος «Καλεβάλα», το Κονσέρτο για βιολί, το Κουαρτέτο εγχόρδων Vodes intimae  κ.λπ. Ελάχιστοι θυμούνται ότι έχει συνθέσει 14 κύκλους ή συλλογές, συνολικά 83 τραγουδιών, σε κείμενα φινλανδικά ή σουηδικά.
Τα 4 που ακούγονται απόψε, αποκαλύπτουν μέγιστο συνθέτη «λήντερ» για φωνή και πιάνο, ίσως όχι κατώτερο των Σούμπερτ και Βολφ.
Εκπληκτικός γνώστης των ηχοχρωμάτων της πιανιστικής τοστιέρας με το απέραντο εκφραστικό τους, φάσμα και της φωνής, επικοινωνεί άμεσα με το στίχο, δημιουργώντας μελωδήματα που η κομψότητα τους, όπου χρειάζεται αμιλλάται τη δραματικότητά τους. Τίτλοι των τράγουδιών:
1) Δειλινό (1898) σουηδική ποίηση Α.V. Forsman - Koskimies)αρ. 6 από τα Επτά Τραγούδια, έργο 17
2) Μαύρα ρόδα (1899, σουηδική ποίηση Ε.  Josephson) αρ. 1 από τα Έξη Τραγούδια, έργο 36.
3) Θροίστε καλαμιές (1900. σουηδική ποίηση G. Froeding), αρ. 4 από τα Έξη Τραγούδια, έργο 36.
4) Χέι, χο!Αγέρας και βροχή (1909. Σαίξπηρ: Δωδέκατη Νύχτα), αρ. 2 από τα Δύο Τραγούδια, έργο 60, για το θεατρικό έργο, για φωνή και πιάνο ή κιθάρα.
Υποβλητικότατες μινιατούρες τα αρ. 1 και 4. Δειλινό: ήρεμη καντιλένα, πάνω σε συγχορδίες - τρίηχα στην ψηλότερη περιοχή του πιάνου και σε ένα πρόσκαιρο πέρασμα στην ελάσσονα, υπαγορευμένο από το κείμενο. Το σαιξπηρικό Αγέρας και Βροχή : σκωπτικό σκίτσο σε μι μείζον, με λα δίεση, και μέτρο 6/4, χαρακτηριστικό του Σιμπέλιους, πάνω σε μια έμμονη, πλην ανάγλυφη ρυθμική συνοδεία. Σχεδόν στροφικό, δίχως την εύστοχη εναλλαγή φωνητικής γραμμής και πιανιστικής συνοδείας στη β' από τις 3 «στροφές». Δραματικότατα και εκτενέστερα, τα αρ. 2 και 3. Επωδός του αρ. 2: γιατί η θλίψη έχει πάντα μαυροπέταλα ρόδα. Ήρεμη μελωδία σε ρε μείζ. - φα δίεση ελ., πιανιστική συνοδεία με αρπίσματα δωδεκάηχων σε 16α, αλλά και τρέμολι. με δραματικότατη κατακλείδα συγχορδίες «φορτίσσιμο». Το κείμενο του αρ. 3. θυμίζει λαϊκή μπαλάντα. Πάνω σε αρπίσματα 32ων που κορυφώνονται δραματικά σε «τρέμολι» αναπολεί το φόνο από ληστές της όμορφης Ίνγκαλιλ. πέρυσι την άνοιξη...







ΑΛΕΞΑΝΤΡ ΣΚΡΙΑΜΠΙΝ (Αleksandr Skryabin, 1872 -1915): «Μια από τις εκπληκτικότερες μορφές που γνώρισε ποτέ ο (παγκόσμιος) μουσικός πολιτισμός» (Τζόναθαν Πάουελ,  μουσικολόγος), χάρη στα δέκα μόνον ορχηστρικά έργα (Κονσέρτο για πιάνο. 1896. Συμφωνίες αρ. 1, με χορωδία 1899-1900, αρ. 2. 1901 και αρ. 3. 1902-4. Ποίημα της εκστάεως. 1905-08  και Προμηθέας : (1908-10 κ.ά.) και στα πολυάριθμα πιανιστικά του έργα. Φύση μυστικιστική, εμπύρετος οραματιστής, «θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι τον κύκλο των δέκα σονατών του χαρακτηρίζει η συνεπέστερα υψηλή ποιότητα μετά τον «Μπετόβεν» (Πάουελ). Άρχισε τη σταδιοδρομία του ως ρομαντικός, με εφαλτήριο τον Σοπέν, με τον οποίον όμως συγκρίνεται όσο και ο Ρίχαρντ Στράους με το Βάγκνερ: εξ αρχής φανέρωσαν αδρότατη προσωπικότητα. Μέγας ενορχηστρωτής, σταδιακά, ανέπτυξε πρωτοπορειακότατο αρμονικό ιδίωμα που προσέγγισε την ατονικότητα, αποκαλύπτοντας και ανυποψίαστες ηχοχρωματικές δυνατότητες στο πιάνο.

Οι αποψινές δυο νεανικές σπουδές του είναι απερίφραστα ρομαντικές. Η δημοφιλέστατη Σπουδή αρ. 1, έργο 2 (1886-9), σε ντο δίεση ελάσσονα, θυμίζει κάπως την Επαναστατική του Σοπέν. Παράφορο ανιόν θέμα που αρχίζει με διάστημα πέμπτης, επαναλαμβάνεται στο δραματικότατο κορύφωμα, αλλ' αντιπαρατίθεται με ένα δεύτερο θέμα, περισσότερο υποταγμένο. Εξίσου ορμητική είναι και  η Σπονδή, αρ. 12, έργο 8 (1894), σε ρε δίεση ελάσσονα, που ρυθμικά στηρίζεται στην αντίθεση ανάμεσα στα τρίηχα και ζεύγη ογδόων  (αριστερό χέρι).


EΡΙΚ ΣΑΤΙ (Εric Satie, 1866-1925)  από τους μεγαλύτερους εκκεντρικούς  της τέχνης όλων των εποχών,τρυφερός, άμεσος, ιδιοφυώς λιτός και απέρριτος, πρόδρομος τοϊν Ντεμπυσσύ και Ραβέλ, προντα-νταϊστής και προ-σουρρεαλιστής, συγγραφέας απολαυστικά θεότρελλων κειμένων: επιλογή- μετάφραση τους (Μαρία Ευσταθιάδου) κυκλοφόρησε ελληνικά με τίτλο. Εκτός
Ήχου, εκδ. Καοτανιώτη (Αθήνα, 1990). Το αρ. 1 από τα 6
κομμάτια του για πιάνο (1889, 1890-93, 1897) με το μυστηριώδη, «ελληνίζοντα» τίτλο Gnossiens , σε τρόπο της φα ελ. δίχως διαστολές του μέτρου, αφήνει εντυπώσεις απόκοσμου αργού βαλς. Το ίδιο και το αρ. 2 διατονική μελωδία με υπέροχες αρμονικές νύξεις. Ενώ το βαλς Σε θέλω (Je te veux, 1901 ) μεταγραφή για πιάνο ενός τραγουδιού καμπαρέ, ανάλαφρη μελωδία πάνω σε συνηχήσεις  διαστημάτων 7ης και 9ης, προοριζόταν για μια δόξα καμπαρέ  για την οποία ο Σατί. που τη συνόδευε στο πιάνο έγραψε, όπως  έλεγε, «ανατριχιαστικές μπούρδες» (Επί λέξει: des rudes saloperies).


ΦΡΑΝΤΣ ΛΙΣΤ (Franz Liszt. 1811-1886) ως σήμερα οφείλει την υστεροφημία του στην ιδιότητα του μεγαλύτερου πιανίστα της εποχής του και στις συνθέσεις του, πιανιστικής δεξιοτεχνίας. Οι καθαρά συνθετικές αρετές του (η περίφημη Σονάτα για πιάνο) η βαθμιαία εσωτερικοποίηση. νεωτερικότητα και αφαιρετικότητα του ύφους του, στα τελευταία του έργα, και η παροιμιώδης φιλαλληλία προς τους συναδέλφους του παραγνωρί-ζονται. Λ.χ. με την οιονεί «βιομηχανοποίηση» του ρεπερτορίου των μεγάλων συμφωνικών ορχηστρών, που αναλίσκονται σε περιοδείε; «ετοίμων» προγραμμάτων, σπανιότερα ή σπανιότατα εκτελούνται η Συμφωνία Φάουστ, η «Δαντική» Συμφωνία. τα δώδεκα συμφωνικά του ποιήματα και σχεδόν ποτέ οι τελευταίες πιανιστικές του συνθέσεις που προαναγγέλουν άμεσα το Σκριάμπιν. Έτσι, το προτελευταίο έργο του προγράμματος, η πασίγνωστη Ουγγρική Ραψωδία, αρ. 2 για πιάνο διασκευασμένη για πιάνο, βιολί, βιόλα και βιολοντσέλο, δεν χρειάζεται παρουσίαση.


                                                                                         ΓΙΩΡΓΟΣ   ΛΕΩΤΣΑΚΟΣ
                                                                                         μουσικολόγος - μουσικοκριτικός


Ο Λεωνίδας Κανάρης γράφει  για την σύνθεση του:
Ο κορυφαίος Γερμανός ποιητής Γιόχαν Βόλφγκανγκ φον Γκαίτε (1749 - 1832) θεωρείται από τα σημαντικότερα πνεύματα της ανθρωπότητας. Το (κλασικό πλέον) έργο του, δεν κατατάσσεται σε καμία συγκεκριμένη λογοτεχνική σχολή. Τις αφομοίωσε όλες και τις ξεπέρασε. Το παρακάτω ποίημα του (μπαλάντα),είναι από τα πλέον γνωστά και βασίζεται σε θρύλους της Βόρειας Ευρώπης με τον όποιο συμβολισμό τους. Το έγραψε το 1782 εμπνεόμενος από μια ανάλογη ιστορία που άκουσε. Η μελωποίησή του επιδιώκει την άρτια απόδοση του κειμένου και της ατμόσφαιρας του μέσα από εξπρεσιονιστικές (και όχι μόνο) μουσικές αναφορές. Ανάμεσα στα άλλα, ο Γκαίτε υπήρξε και τέκτονας και αυτό αποτέλεσε αφορμή ώστε να επιλεγεί για τη σημερινή εκδήλωση.Το έργο, που είναι ιδιαίτερα απαιτητικό για τους ερμηνευτές, γράφτηκε ειδικά για την επέτειο.


                                           ERLKOEMIG   (O BΑΣΙΛΙΑΣ ΤΩΝ ΞΩΤΙΚΩΝ)

Wer reiter so spät durch Nacht und Wind?       Ποιος ιππεύει τόσο αργά μέσα στη νύχτα και τον αέρα;    Es ist der Vater mit seinem Kind;                      Είναι ο πατέρας και το παιδί του.
Es hat den Knaben wohl in dem Arm,               Έχει το αγόρι καλά στην αγκαλιά του,
Er fabt ihn sicher, er hält ihn warm.                    το κρατάει σφιχτά, το κρατάει ζεστό.

-Mein Sohn, was birgst du so bang dein Gesicht?  -Γιε μου, γιατί κρύβεις με τόση αγωνία το πρόσωπο;
-Siehst, Vater, du den Erlkönig nicht?                 -Δεν βλέπεις εσύ πατέρα τον δράκοντα;
Den Erlenkönig mit Krön' und Schweif ?            Τον δράκοντα με στέμμα και ουρά;
-Mein Sohn, es ist ein Nebelsteif.                       -Γιε μου, αυτό είναι η καταχνιά

«Du liebes Kind, komm geh mit mir!               «Εσύ αγαπητό παιδί, έλα, πήγαινε με μένα!
Gar schöne Spiele spiel' ich mit dir;                 Πολύ ωραία παιχνίδια θα παίξω εγώ με σένα.
Manch' bunte Blumen sind an dem Strand;       Μερικά πολύχρωμα λουλούδια βρίσκονται στην παραλία.
Meine Mutter hat manch' gülden Gewand.»     Η μητέρα μου έχει μερικές χρυσές φορεσιές.»

-Mein Vater, mein Vater, und hörest du nicht.   -Πατέρα, πατέρα μου, δεν ακούς,
Was Erlenkönig mir leise verspricht?                 τι μου υπόσχεται ο δράκοντας;
-Sei ruhig, bleibe ruhig, mein Kind!                  -Να είσαι ήσυχος, μείνε ήσυχος παιδί μου!
In dürren Blättern säuselt der Wind.                 Στα ξερόφυλλα σφυρίζει ο αέρας

«Willst, feiner Knabe, du mit mir gehn?              «Θέλεις γλυκό αγόρι να έρθεις με μένα;
Meine Töchter sollen dich warten schon;           Οι κόρες μου θα σε περιμένουν κιόλας,
Meine Töchter führen den nächtlichen Reihn      στήνουν νυχτερινό χορό στον Ρήνο,     
Und wiegen und tanzen und singen dich ein.»     θα σε νανουρίσουν, θα χορεύουν και θα
                                                                        τραγουδούν για σένα.»

-Mein Vater, mein Vater, und siehst du nicht dort   -Πατέρα, πατέρα μου δεν βλέπεις εκεί
Erlkönigs Töchter am dustern Ort?                       τις κόρες του δράκοντα σε σκοτεινό τόπο; 
-Mein Sohn, mein Sohn, ich seh' es genau;          -Γιε μου, γιε μου, βλέπω ότι
Es scheinen die alten Weiden so grau.               οι γέρικες λυγαριές φαίνονται τόσο γκρίζες.

«Ich liεbe dich, mich reizt deine schöne Gestalt;    «Σ' αγαπώ, με συνεπαίρνει  η όμορφη σου φιγούρα,
Und bist du nicht willig, so brauch' ich Gewalt.»    κι αν δεν είσαι πρόθυμος, θα χρησιμοποιήσω βία.»
-Mein Vater, mein Vater, jetzt fabt er mich an!     -Πατέρα, πατέρα μου, αυτός με πιάνει!
Erlkönig hat mir ein Leids getan!                           Ο δράκοντας κάτι κακό μου έκανε!

Dem Vater grauset' s, er reitet geschwind,       Ο πατέρας τρέμει, ιππεύει γρήγορα,    
Er halt in Armen das ächzende Kind,               κρατάει στην αγκαλιά το παιδί που βογγάει.
Erreicht den Hof mit Muhe und Not;               Φθάνει στην αυλή με κόπο και αγώνα.        
In seinen Armen das Kind war tot.                  Στα χέρια του το παιδί ήταν νεκρό   




                                                ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΑ  ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΩΝ

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΚΑΝΑΡΗΣ

Σπούδασε μουσική στην Ελλάδα και το εξωτερικό, με βασικούς καθηγητές στη σύνθεση τον Θόδωρο Αντωνίου και στην κιθάρα τον Κ. Κοτσιώλη, αποφοιτώντας (με διάκριση) και διπλώματα σύνθεσης και κιθάρας. Βραβεύτηκε σε 7 μουσικούς διαγωνισμούς, ανάμεσα τους και οι διαγωνισμοί σύνθεσης: «Γ. Α.Παπαϊωάννου» και «Δ. Δραγατάκη». Έχει αναπτύξει καλλιτεχνική δραστηριότητα στην Ελλάδα και το εξωτερικό (Ιταλία, Πολωνία. Ισπανία. Αίγυπτο. ΗΠΑ, Μ. Βρετανία, Ισραήλ, Σλοβενία, Φινλανδία, Δανία, Ουκρανία κ.ά.). Γνωστοί μουσικοί και σύνολα ερμηνεύουν έργα του και συχνά λαμβάνει καλές κριτικές γι αυτά. Συνέθεσε, έως σήμερα(2007), 40 περίπου έργα: για σόλο όργανα, για μικρά και μεγάλα σύνολα, τραγούδια, χορωδιακή μουσική, ορχηστρικά έργα, συμφωνική καντάτα κ.λπ. Στα έργα του εκλεκτικά χρησιμοποιεί διάφορες τεχνικές και ιδιώματα, επιδιώκοντας να συγκεράσει τη συνθετική αρτιότητα με την επικοινωνιακή αμεσότητα. Ιδιαίτερα τον απασχολούν οι ποικίλες επιδράσεις της μιουσικής στην ανθρώπινη διάθεση και ψυχισμό. Στις δραστηριότητες του επίσης περιλαμβάνονται: διδασκαλία, δισκογραφία, συγγραφή μουσικών βιβλίων, διαλέξεις, σεμινάρια, αρθρογραφία και καλλιτεχνικές διευθύνσεις. Φέτος (2007) του προσφέρθηκε θέση υποψήφιου διδάκτορα στο Πανεπιστήμιο το Yοrk με αντικείμενο τη σύνθεση. Είναι μέλος του Δ. Σ. της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών», διευθυντής του περιοδικού της «Πολύτονον» και πρόεδρος στην «Ελληνική Μουσική Εταιρεία».

ΔΑΦΝΗ  ΠΑΝΟΥΡΓΙΑ

Η σοπράνο Δάφνη Πανουργία σπούδασε τραγούδι στο Ωδείο Αθηνών στην τάξη της Μ.Χαραλαμπίδου. Συνέχισε με τους Φ.Βουτσίνο και Δ. Καλαφάτη. Έχει συνεργαστεί με: την Εθνική Λυρική Σκηνή ('Κiss me Kate' του C.Porter), το στούντιο όπερας της Ε.Λ.Σ. Ήaensel und  Grtel' του Ε. Ηumperdinch, 'Δραπέτες της σκακιέρας'  του Γ. Κουρουπού, και 'Μαγικός Αυλός' του W. Α. Μozart, " Ελεύθερος σκοπευτής" του Weber, το Εθνικό Θέατρο (πειραματική σκηνή) Ό Χάσης' του Γουζέλη και Ή γυναίκα της Ζάκυθος' του Δ. Σολωμού (σκηνοθ. Σ.Τσακίρη), το χοροθέατρο ΡΟΕΣ, την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών (σε έργα Ρ.Ηindemith, Θ.Αντωνίου, Μ.Κανά κ.α.), την Ορχήστρα των Χρωμάτων, το Μουσικό Σΰνολο Μάνος Χατζιδάκις και αρκετούς συνθέτες (Ν. Μαυρουδή, Α. Παπαστεφάνου, Ν. Κυπουργό, Μ. Γρηγορί-ου, Χ. Αποστολάτου, Γ. Μεταλινό, Γ. Σπούρη, Λ. Κανάρη, Ν.Ταίηλορ κ.α,] και τραγουδοποιούς (Λουδοβίκο των Ανωγείων, Αpurimac, Δ.Τσακνή, Ν. Γεωργάκη) σε συναυλίες παραστάσεις και ηχογραφήσεις. Ήταν μέλος των φωνητικών συνόλων ΆΦΡΟΣ', ΈΜΜΕΛΕΙΑ' και της χορωδίας της Ε.Ρ.Τ. Διδάσκει τραγούδι στο Δημοτικό Ωδείο Ζωγράφου.



ΣΤΕΛΛΑ  ΤΣΑΝΗ

Η Στέλλα Τσάνη σπούδασε βιολί κοντά στους Ρόμπερτ Παπαβράμη, Βαγγέλη Παπαδημητρίου και Τάτση Αποστολίδη, από την τάξη του οποίου αποφοίτησε με βαθμό «Άριστα Παμψηφεί και Α' Βραβείο». Έκτοτε βραβεύθηκε σε διαγωνισμούς, ηχογράφησε για το ραδιόφωνο, την τηλεόραση, τον κινηματογράφο και τη δισκογραφία, έδωσε πολλά ρεσιτάλ και συναυλίες μουσικής δωματίου και παρουσίασε πολλά έργα σε πρώτη εκτέλεση. Συνεργάστηκε επί τριετία (2003-2006) ως σολίστ με την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών Υπήρξε για 5 χρόνια εξάρχουσα και σολίστ της Πανευρωπαϊκής και Μεσογειακής Ορχήστρας της διεθνούς πολιτιστικής οργάνωσης ΕCUΜΕ. Παρουσίασε κοντσέρτα σε κράτη της Ευρώπης και της Μεσογείου εμφανιζόμενη σε σημαντικούς χώρους υπό τη διεύθυνση σπουδαίων μαέστρων. Είναι ιδρυτικό μέλος του Εllemis Piano Quartet, με το οποίο ηχογράφησε το δίσκο "Works by Brahms and Chausson", αποσπώντας διθυραμβικές κριτικές. Το 2005 εκδόθηκε ο δίσκος Έλλάνιον", όπου μαζί με την Έλενα Χούντα στο πιάνο ερμηνεύει έργα Σκαλκώτα, Καλομοίρη, Αντωνίου, Κονιτόπουλου και Κανάρη. Είναι το πρώτο βιολί του κουαρτέτου εγχόρδων 'L' Αnima", με το οποίο - μεταξύ άλλων - έχει εμφανιστεί στο Προεδρικό Μέγαρο και το Μέγαρο Μαξίμου ως προσκεκλημένη της Προεδρίας της Δημοκρατίας και της Κυβέρνησης. Επίσης, με το ίδιο σχήμα εμφανίστηκε τον Απρίλιο του 2003 στη Στοά του Αττάλου κατά την Τελετή Διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώπιον των 25 ηγετών και αντιπροσωπειών των χωρών μελών, ως προσκεκλημένη του Υπ. Εξωτερικών και της Ελληνικής Προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.


ΛΕΥΚΗ  ΚΟΛΟΒΟΥ

Γεννήθηκε στην Αθήνα. Σπούδασε βιολοντσέλλο στην τάξη του Λευτέρη Παπασταύ-ρου, στο Ωδείο Αθηνών, απ' όπου απέκτησε Δίπλωμα Βιολοντσέλλου με βαθμό «Άριστα και Διάκριση Παμψηφεί». Έλαβε μέρος στα σεμινάρια του Μορζ στην Ελβετία, παρακολούθησε μεταπτυχιακό τμήμα με τον καθηγητή Γιάαπ Κράουτχοφ στην Ολλανδία και συνέχισε τις σπουδές της δίπλα στο Renatto Rίρρο στην Ελλάδα. Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με τη μουσική δωματίου και είναι ιδρυτικό μέλος του Εllemis Piano Quartet και του κουαρτέτου εγχόρδων L' Anima. Παράλληλα συνεργάζεται με την Ένωση Ελλήνων Μουσουργών, την ορχήστρα Καμεράτα. Έχει δόσει πολλά ρεσιτάλ στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Υπήρξε μέλος της Συμφωνικής Ορχήστρας του Πειραιά, της Εθνικής Συμφωνικής Ορχήστρας της ΕΡΤ, της Ορχήστρας των Χρωμάτων και των συγκροτημάτων «Έγχορδα Αθηνών» και «Μαρσύας», καθώς και της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών την περίοδο 1995 - 2001. Ως μέλος του κουαρτέτου εγχόρδων L΄ Αnima εμφανίστηκε σε πολλές εκδηλώσεις, ως προσκεκλημένη της Ελληνικής Κυβέρνησης και της Προεδρίας της Δημοκρατίας, όπως στο Προεδρικό Μέγαρο, το Μέγαρο Μαξίμου κ.ά.. Τον Απρίλιο του 2003 εμφανίστηκε με το ίδιο σχήμα στη Στοά Αττάλου κατά την Τελετή Διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενώπιον των ηγετών και αντιπροσωπειών των 25 χωριών μελών, ως προσκεκλημένη του Υπουργείου Εξωτερικών και της Ευρωπαϊκής Προεδρίας. Με το  Εllemis Piano Quartet έχει ηχογραφήσει το δίσκο Works by Brahms and Chausson, ο οποίος εκδόθηκε το 2004 από τη Subways Music αποσπώντας διθυραμβικές κριτικές.




EΛΕΝΑ  ΧΟΥΝΤΑ








Γεννήθηκε στην Αθήνα. Ξεκίνησε μαθήματα πιάνου σε ηλικία πέντε ετών και στη συνέχεια, φοίτησε στο Ωδείο Αthenaeum πλάι στη Ντόρα Μπακοπούλου αποκτώντας Δίπλωμα Πιάνου, με Άριστα Παμψηφεί, Α' Βραβείο και Χρυσό Μετάλλιο. Παρακολούθησε μαθήματα τελειο-ποίησης από τους Lev Vlassenko, Gyorgy Sebok και Vladimir Krainev. Το 1995 εκπροσώπησε την Ελλάδα στην Conferenza Musicale Mediterranea, στη Σικελία, όπου και βραβεύτηκε. Έκτοτε εμφανίστηκε οτις γνωστότερες αίθουσες της Ελλάδος, συμμετείχε σε ρεσιτάλ και συναυλίες μουσικής δωματίου σε Ελλάδα και εξωτερικό και συνέπραξε ως σολίστ με ελληνικές και ξένες συμφωνικές ορχήστρες. Είναι ιδρυτικό μέλος του  Εllemis Piano Quartet, με το οποίο ηχογράφησε το CD "Works by Brahms and Chausson". Το 2005 εκδόθηκε το CD "Έλλάνιον", όπου μαζί με τη Στέλλα Τσάνη στο βιολί ερμηνεύει έργα Σκαλκώτα, Καλομοίρη, Αντωνίου, Κονιτόπουλου και Κανάρη. Ηχογραφήσεις της έχουν μεταδοθεί πολλές φορές από ραδιόφωνο και τηλεόραση και έχει ερμηνεύσει πολλά έργα σε πρώτη εκτέλεση. Από μικρή διακρίθηκε για το ταλέντο της στη σύνθεση. Την πρώτη της εμφάνιση την έκανε σε εκπομπή της ΕΡΤ, ερμηνεύοντας μουσική της, σε ηλικία 11 ετών. Αργότερα μελέτησε σύνθεση και ενορχήστρωση με το Βέλγο συνθέτη και αρχιμουσικό Robert Jansenns. Έργα της έχουν ερμηνευτεί από ελληνικές και ξένες ορχήστρες και χορωδίες, από μουσικά σύνολα κάθε είδους, καθώς και από γνωστούς σολίστες.



ΠΑΡΙΣ  ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗΣ

Γεννήθηκε και ξεκίνησε μουσικές σπουδές στην Τσεχοσλοβακία. Με υποτροφία του Ελληνικού Ωδείου Αθηνών, συνέχισε τις μουσικές σπουδές του (τάξη Γ. Βατικιώτη) και απέκτησε δίπλωμα βιόλας (1984) και βιολιού (1985), με άριστα παμψηφεί και Α' βραβείο. Το 1983 εκπροσώπησε την Ελλάδα στην Ορχήστρα Νέων της Ε. Ο. Κ. Το 1985 σπουδάζει μεταπτυχιακά στο Βασιλικό Κολλέγιο του Λονδίνου και στη συνέχεια με υποτροφία του Ιδρύματος Ωνάση και του Πανεπιστημίου, ολοκληρώνει τις σπουδές του με Μaster (1988) στο Μichighan University (με τον Υitzhak Shoten). Το 1987 διακρίθηκε στο διεθνή διαγωνισμό William Primrose των ΗΠΑ. Ιδρυτικό μέλος του Νέου Ελληνικού Κουαρτέτου (με το οποίο ηχογράφησε πλήθος δίσκων), τιμήθηκε από την Ένωση Ελλήνων Θεατρικών και. Μουσικών Κριτικών με το Α' βραβείο για την ηχογράφηση όλων των κουαρτέτων εγχόρδων του Ν. Σκαλκώτα (2001) για την εταιρεία ΒΙS. Πλούσια η καλλιτεχνική του παρουσία στην Ελλάδα και το εξωτερικό με ρεσιτάλ, συναυλίες Μουσικής Δωματίου, φεστιβάλ κ.ά. Παρουσίασε σε Α' εκτέλεση στην Ελλάδα τα σημαντικότερα έργα για βιόλα των Βartok, Ηindemith, Βloch, Walton, Μartinu, Τσαλαχούρη κ.ά., αποσπώντας άριστες κριτικές. Ως σολίστ συνέπραξε με τις σημαντικό- τερες ελληνικές ορχήστρες, (ΚΟΑ, ΚΟΘ, ΕΡΤ, Σολίστ της Πάτρας, ορχήστρα των Χρωμάτων κ. ά.), καθώς και με ξένες ορχήστρες (Βιρτουόζοι της Πράγας κ. ά.). Υπήρξε κορυφαίος στις βιόλες στην Εθνική Λυρική Σκηνή και σήμερα (2007) κατέχει την θέση της Α' βιόλας στην Κρατική Ορχήστρα Αθηνών



Κυριακή, 2 Δεκεμβρίου 2012

H Golman Sachs μας ενημερώνει



Οπως αναφέρει  σε ανάρτηση του blog  "Geolitico"  o δημοσιογράφος Guenther Lachmann,  οι πολιτικοί αποστασιοποιούνται  από την αρχή της αλληλεγγύης η οποία διασφαλίζει τον κοινωνικό χαρακτήρα της  οικονομίας της  αγοράς αγαθών και υπηρεσιών. Διεκπεραιώνουν  πρωτοφανούς
αγριότητας επιβολή μέτρων που αποδομούν  τους  πυλώνες του κοινωνικού κράτους, Οι περικοπές  ατις  παροχές  υγείας  και  στην Ιταλία δια στόματος  Monti  εντάσσονται  στο πλαίσιο τρομοκράτησης και υποταγής των πολιτών πού  έχουν θεσπίσει  τα  αφεντικά των πολιτικών, οι πανίσχυροι οίκοι αξιολόγησης και οι χρηματιστηριακοί κολοσσοί και τα hedge funds.

O πρόεσδρος της Goldman Sachs Lloyd Blankfein  σε συνέντευξη του  στο δίκτυο CBS  δίνει την κατευθυντήρια γραμμή για την οικονομική πολιτική του νεοεκλεγέντος προέδρου των ΗΠΑ:  " Πρέπει να κάνετε απαραιτήτως κάτι για να συρρικνώσετε τις προσδοκίες  και τα κεκτημένα των πολιτών. Δεν έχει  νόημα να ελπίζουν καα να βασίζονται σε απολαβές που υπόσχεσθε, αλλά  που είναι προδιαγεγραμμένο ότι  δεν πρόκειται να τις γευθούν. To σύστημα δεν μπορεί να ανταποκριθεί στο να εξασφαλίσει την συνταξιοδότηση  και  τις παροχές υγείας σε δεκάδες εκατομμυρίων  συμπολιτών,το οποίων το προσδόκιμο  επιβίωσης  ξεπερνάι την εικοσαετία  μετά την αποχώρηση τους από την ενεργή δράση.  Αρα η θα πρέπει να αυξηθούν τα όρια ηλικίας, η να μειώσετε τις συντάξεις, η να μην τις αναπροσαρμόσετε σύμφωνα με τον πληθωρισμό, η να περικόψετε τις  δαπάνες υγείας, η...  η...

Η  ωμότητα  αυτού  του  Κροίσου  είναι  ανατριχιαστική, το ύφος του απάνθρωπο..

Σαν ένας   Μπιν Λάντεν της πλουτοκρατίας και της ασυδοσίας, απευθύνει  το μήνυμα  στους πράκτορες του και κομμάντο, που έχουν μαθητεύσει  στο φυτώριο του άντρου  της ακολασίας της Γκόλντμαν, τον Μόντι, τον Ντράγκι, και το  συνεταιράκι τους  Μακ Κάρνεϋ στην διοίκηση  της Τράπεζας της Αγγλίας.



Κυριακή, 11 Νοεμβρίου 2012

ATΡΕΙΔΕΣ

Με  αφορμή  μια διαφήμηση  στην οποία  ο Γιάννης  Ζουγανέλης κάνει  ένα λογοπαίγνιο βασισμένο  στο γνωστο δίλημμα του Γαλιλαίου, αφ ενός , και  μετά την επισκευή του  τόσo  σημαντικού Τhorens 160 MKII, ανέσυρα  από  την  συλλογή  βινυλίων μου  ένα  δίσκο  του  1979, που  αφορά  την ενορχήστρωση του  Γιάννη  Ζουγανέλη για τα  θεατρικό  μοντάζ απο αρχαίες τραγωδίες με θέμα τον μύθο των Ατρειδών. Κρίνοντας από τον εαυτό μου, ισως σε πολλούς εξ  ημών, ο  Γιάννης  να  εντασσόταν μονόπλευρα στα πλαίσια   του χαρισματικού  χιουμορίστα και τραγουδοποιού, που  τόσο  ζεστά αλλά  και ανατρεπτικά μας διασκέδαζε  στο "Αχ  Μαρία"   πλαισιωμένος  από την Ισιδώρα  μιά  εξαιρετική μπάντα ορχήστρα και ταλαντούχους καλλιτέχνες. Λίγοι έχουν  συνειδητοποιήσει  την  σημαντική  του προσφορά   στις  μουσικές  επενδύσεις θεατρικών παραστάσεων  και ταινιών.

Ο δυσεύρετος σήμρα  δίσκος της ΜΙΝΩΣ επιφυλάσσει  και άλλες  εκπλήξεις. Οι  δημιουργικές  συνιστώσες  των  συντελεστών   είναι  μοναδικές  και  έπάξιες  των  προγενέστερων  ανεπαλήπτων προσεγγίσων ΚΟΥΝ - ΧΡΗΣΤΟΥ.



Τετάρτη, 7 Νοεμβρίου 2012

Recep Tayyip......o μεγαλοπρεπής !!

Ο  Ερντογάν  επισκέφθηκε το Βερολίνο την 31.12.2012

Η επίδειξη  ισχύος της ανερχόμενης  δύναμης απέναντι  στην ηγεμονίδα  της Ευρωπαϊκής Ενωσης υποθαθμίσθηκε από τα περισσότερα μέσα. Τα εγκαίνια  της μεγαλύτερης τουρικής πρεσβείας υποδηλώνει  την σημασία που προσδίδει η τουρκική ηγεσία  στην αξιοποίηση του ανθρώπινου δυναμικού  πολιτογραφημένων Τούρκων δεύτερης  γενιάς.

Στην Ελλάδα, οι Ελληνες πολίτες  της Δυτικής Θράκης που χρησιμοποιούν την τουρκική  γλώσσα  και μουσουλμάνοι ως προς το δόγμα της πίστης  τελούν σε  καταστολή και  περιμένουν  να ανακι- νηθεί  επίσημα  στις δυτικοευρωπαϊκές δημοκρατίες η συζήτηση αυτοκαθορισμού και αυτοδιοίκησης  των πληθυσμιακών ομάδων  των χωρών του Μαγρεμπ από την μια (σε χώρες όπως η Γαλλία)  και της Τουρκίας  (στην Γερμανία), που έχουν κοινές ρίζες, μητρική γλώσσα και θρήσκευμα.  Πάντως  στην Ελλάδα, όπου είναι η πρόδειλη  η απουσία κάθε έννοιας  συνειδητότητας  και λογικής (βλέπε καφενείο η βουλή), η προετοιμασία γίνεται  οχι με πολιτικά κριτήρια αλλά  με  συναισθηματισμό θηλασμό  από πληθωρικούς μαστούς  τουρκικού μεγαλοαστικού μεγαλείου  αλλά  και του γίγαντα της πεφω- τισμένης  δεσποτείας,  του μεγαλοπρεπούς   Σουλεϊμάν. Ο ελληνικός παλιμπαιδισμός  σε πλήρη ανάπτυξη.


Η φοβερή και τρομερή Μέρκελ  έκανε τουμπεκί (για  να χησιμοποιούμε και τούρκικα τυγχάνοντες τουρκικής τηλεπαιδείας και ηδυπαθείας) όταν ο Ερντογάν βάφτισε  την Κύπρο , κράτος μέλος της ΕΕ, Δυτική Κύπρο. Δήλωσε χαρακτηριστικά:  " H ένταξη της Δυτικής Κύπρου αποτελεί λάθος  και συνεχίζεται".

Οπως αναφέρει  σε ανάρτηση του blog  "Geolitico"  o δημοσιογράφος κ. Guenther Lachmann, o Ερντογάν  σε προηγούμενη επίσκεψη του στην Κολωνία πριν από ένα  χρόνο  δήλωσε:
" Δουλεύατε  αδιάκοπα αλλά συνάμα προσπαθήσατε να κρατήσετε την ταυτότητα σας, τον πολιτισμό, τις παραδόσεις, Επί 47 έτη τα μάτια και τα αυτιά σας είναι στραμένα στην Τουρκία. Διατυπώνονται επικρίσεις ότι δεν έχει γίνει σε ικανοποιητικό βαθμό η αφομοίωση σας στην κοινωνία στην οποία μετέχετε. Κανείς όμως δεν έχει το δικαίωμα να ζητήσει την υποτακτική ενσωμάτωση  σας. Αυτό αποτελεί έγλημα κατά της ανθρωπότητας."

Ο νεοτουρκικός τύπου Νταβούντογλου και Ερντογάν γεωπολιτικός αυτοπροσδιορισμός  τάσσεται υπέρ της διατήρησης  των τουρκικών ηθών  και της γλώσσας  (για αυτό πρέπει το τηλεοπτικό κοινό των νεοπτώχων Ελλήνων και υποτακτικών ραγιάδων να αποκτήσει οικειότητα  με της λαρυγγοφωνίες της  Αϊσέ) . Ο  Ερντογάν καλεί τους τουρκογενείς πληθυσμούς (στην Γερμανία  τουρκική κοινότητα 3 εκατομμύρια ψυχές ) να αναλάβουν πολιτική δράση.

" Γιατί να μην εκλέγουμε δημάρχους σην Γερμανία, την Ολλανδία, στο Βέλγιο. Γιατί να μην έχουμε αντιπροσώπευση στα κόμματα, τα τοπικά και το ευρωπαϊκό  κοινοβούλιο. Πάρτε παράδειγμα τις προεδρικές εκλογές  στις ΗΠΑ, τι ρόλο παίζουν οι πολυπολιτισμικές κοινότητες".

Εχουν άραγε γνώση οι φύλακες (Θράκη!!!)

 

Δευτέρα, 5 Νοεμβρίου 2012

Αμείλικτοι στον πόνο

Αναδημοσίευση   ανάρτησης  από το γερμανόγλωσσο  blog "Lost in Europe", του οποίου το επίκαιρο ενδιαφέρον διατηρείται αμείωτο χάρι στις  εύστοχες επισημάνσεις του δημοσιογράφου κ. Eric Bonse. Παρακολουθεί όλες τις  εξελίξεις  εγκατεστημένος στις Bρυξέλλες από το 2004

Η γερμανική φαρμακοβιομηχανία Merck σταμάτησε την τροφοδοσία των νοσοκομείων στην Ελλάδα   του αντικακρκινικού φαρμακου   Erbitux , επικαλούμενη σε σχετική ανταπόκριση του Reuters την ζημία που υπέστη από το "κούρεμα των ομολόγων" με τα οποία πληρωνόταν από το ελληνικό δημόσιο.Τα αντίποινα για το μεγάλο κακό που υπέστη η πολυεθνική (η οποία προασπίζει τα συμφέροντα των αξιοτίμων κ.κ. μετόχων) αμβλύνονται, στην περίπτωση που οι καρκινοπαθείς είναι διατεθειμένοι να ξεπουληθούν για να κρατηθούν στην ζωή προσερχόμενοι στα φαρμακεία. Οι μη δυνάμενοι  συνεπώς  είναι αντιμέτωποι  με την προοπτική αυξημένης θνησιμότητας.

Ενέργειες  σαν αυτή της  Merck  επιφέρουν ραγδαία επιδείνωση της ιατροφαρμακευτικής  περίθαλψης  και αποτελούν ωμή παραβίαση του καταστατικού χάρτη, όσον  αφορά το δικαίωμα για αξιοπρεπή  διαβίωση(άρθρο 2) και την σωματική αρτιμέλεια και ακεραιότητα (άρθρο 3).

Πάντως δεν είναι η μοναδική περίπτωση που η Ευρωπαϊκή Ενωση  κλείνει τα μάτια.  Σε δημοσίευση των “New York Times” γίνεται  αναφορά στον θάνατο συνανθρώπων στο Ιράν ελλείψει φαρμακευτικής περίθαλψης. Αυτό είναι αποτέλεσμα  των ανυπέρβλητων εμποδίων  στην διαδικασία αποδοχής των πληρωμών   οταν προέρχονται από μη διαπιστευμένη  πηγή. Ετσι λοιπόν για να μην γίνει πηρυνική δύναμη το ΙΡΑΝ  και ενδεχομένως θρηνήσουμε στο μέλλον θύματα , ας θυσιασθούν σήμερα μερικές  εκαντοντάδες ανήμποροι και αθώοι άνθρωποι.   

Κυριακή, 4 Νοεμβρίου 2012

H συμμετοχή Ελλήνων τεκτόνων στους Βαλακανικούς Πολέμους 1912-1913

Διάλεξη  του   ιστορικού ερευνητή κ. Αλέξανδρου Στεφανίδη  που δόθηκε το Σάββατο, 20 Οκτώβριου στο ξενοδοχείο  "ΚΑΨΗΣ''  στην Θεσσαλονίκη  ενώπιον πολυάριθμου ακροατηρίου στα πλαίσια των εκδηλώσεων για τα 100 χρόνια της απελευθέρωσης της πόλης


"Βρισκόμαστε στην Βαλκανική των αρχών του 2ου αιώνα που ακόμη βρίσκονταν εν μέρει υπό την κατοχή της παραπαίουσας πάλε ποτέ κραταιάς Οθωμανικής αυτοκρατορίας, άλλως πως, ως ο " Μεγάλος Ασθενής", η και με τον γεωγραφικό προσδιορισμό "To ανατολικό ζήτημα".
Οι μεγάλες δυνάμεις  της εποχής ήταν η Γερμανία, η Αστρουγγαρία, η Ρωσία, η Μεγ. Βρετανία, η Γαλλία και  Iταλία, όλες λαίμαργες για να αρπάξουν εδάφη  η να κατευθύουν  και να ποδηγετήσουν  τα νεοσύστατα κρατίδια  με υπόγειες συμφωνίες.
Η μικρά Ελλάς των 2.600.000 κατοίκων, που έφτανε βόρεια ως τον άξονα Αρτας, Τυρνάβου, Ελασσόνας (φωτό)ω, Ολύμπου Πλαταμώνα,  έτσι όπως διαμορφώθηκε  το 1881 και περιελάμβανε την Αρτα και την Θεσσαλία.  Η Ελλάδα που βγήκε ταπεινωμένη από  την παρωδία του ατυχούς πολέμου του 1897 παρασυρμένη από τα σχέδια του Μεγαλοϊδεατισμού, που την είχε ρίξει σε πολύ επικίνδυνα μονοπάτια, και έκανε τους Ελληνες να ξυπνήσουν από ένα εφιαλτικό όνειρο.
Αλλο μεγάλο ζήτημα της εποχής ήταν το Κρητικό  που πλησίαζε προς την λύση του.  Το 1898 ύστερα από σκληρούς αγώνες αποχωρούν οι Τούρκοι και το 1899 ανακηρύσσεται η ανεξαρτησία της Κρήτης. Η Ελλάδα χρειαζόταν επειγόντως αναθεώρηση της πολιτικής των παλινωδιών, με μια σταθερή απόφαση για αναδιάρθρωση του στρατού και της οικονομίας της.
Την δουλειά αυτή έκανε μια σοβαρή και ισχυρή  αλλά ήπια πολιτική πρωσοπικότητα, ο πρωθυπ-ουργός Γεωργιος Θεοτόκης, άνθρωπος του μέτρου και της ευγένειας. Ο Θεοτόκης ο οποίος υπήρξε και τέκτων, αναδιάρθρωσε, εκπαίδευσε και εξόπλισε σοβαρά τον στρατό  και την χωροφυλακή, έβαλε τα θεμέλια για την ανασύσταση του στόλου με πραγγελίες πολεμικών πλοίων.
Κυβέρνησε με διαλείμματα την 1η  10ετία του 20ου αιώνα.  Ετσι λίγο αργότερα ο Ελ. Βενιζέλος μπόρεσε να ολοκληρώσει την προετοιμασία του κράτους για τους Βαλκανικούς Πολέμους.
Η γενικότερη όμως μακρά πολιτική αστάθεια , η βραδύτης  στην λήψη αποφάσεων  και η πίεση για άμεση απάντηση και λύση στα συσωρευμένα προβλήματα, έφερε την από καιρό προαναγγελθείσα στρατιωτική επανάσταση - επέμβαση καλύτερα - στα πολιτικά πράγματα του καιρού, το γνωστό μας κίνημαα του Γουδή τον Αύγουστο του 1909.  Το κίνημα αυτό ήταν ένα ελαφρύ αντίγραφο του κινήματος των Νεοτούρκων.

Δυο λόγια για να φρεσκάρουμε την μνήμη. Το κίνημα του Γουδή ήταν μια ήπια και όχι αιματηρή επανάσταση, που συστήθηκε από αξιωματικούς με διάφορα φiολαϊκά αιτήματα. Oι κινηματίες στρατιωτικοί επιβλήθηκαν στους πολιτικούς  και απαίτησαν την άμεση ψήφιση στην Βουλή θεμάτων εξοπλισμού,   κάθαρσης του Δημόσιου βίου κ.α. Δεν επρόκειτο  για μια στρατιωτική δικτατορία αλλά για ένα περίεργο μόρφωμα που συνεργάστηκε με τους πολιτικούς πάνω σε ένα πρωιόκολλο . Διοργάνωσαν επίσης ένα μεγάλο συλλαλητήριο, 70,000 ατόμων και διαμαρτυρήθηκαν ενάντια στην ανάμειξη του παλατιού. Εκτός όμως των πολιτικών στο κίνημα προσχώρησαν και πολλοί προοδευτικοί διανοούμενοι και πολιτικοί της εποχής. Το σημαντικότερο ήταν η ιδεολογική έγκυρη συνειδητοποίηση του πολιτικού αδιεξόδου και η πρόσκληση του Ελευθέριου Βενιζέλου, για την επίλυση των προβλημάτων.

Έτσι τον Δεκέμβριο του 1909 ο Βενιζέλος, ως μεσσίας, ανέλαβε τη διακυβέρνηση.
Ο μεγάλος αυτός πολιτικός, τέκτων και αυτός , αναδιοργάνωσε αμέσως το κράτος και το προετοίμασε για την σημαντικότατη ερχόμενη δεκαετία. Με την οξυδέρκεια που τον διάκρινε έκανε επαφές, ιδιαίτερες συμφωνίες ή και συμμαχίες με τα άλλα Βαλκανικά κράτη. Η Ελλάς στάθηκε τυχερή γιατί βρέθηκε στην κατάλληλη στιγμή ο ικανότερος πολιτικός άνδρας να την διοικήσει.
Από την άλλη μεριά στην Βαλκανική, η μεγαλύτερη ανταγωνιστική δύναμη της εποχής ήταν η Βουλγαρία, που συγκρινόμενη με την Ελλάδα είχε ένα τριπλάσιο στρατό και εξοπλισμό. Υποστηριζόμενη από την Ρωσία και την Γερμανία είχε βγει ευνοημένη εδαφικά ήδη από το 1875 με την Συνθήκη του Αγ. Στεφάνου και έκτοτε είχε υιοθετήσει την δική της Μεγάλη ιδέα περί Μεγάλης Βουλγαρίας, που ίσως θα μπορούσε να κατέχει και την Κωνσταντινούπολη! Ταυτόχρονα είχε προχωρήσει και στην θρησκευτική της ανεξαρτητοποίηση με την λεγόμενε αυτοκέφαλη Βουλγαρική Εξαρχία. (1870).

Οι άλλες δυνάμεις ήταν η ισχυρή Σερβία, με μόνιμη επιθυμία της, την έξοδο της προς το Αιγαίο πιεζόμενη πάντα από την Αυστρία με καλές φιλικές σχέσεις με την Ελλάδα, λόγω των κοινών αμυντικών σχεδίων τους απέναντι στην Βουλγαρία. Άλλη μικρότερη δύναμη ήταν το Μαυροβούνιο και τέλος η Ρουμανία, η οποία μόνιμα ήθελε να παίζει τον ρόλο της στην Βαλκανική μέσα από τοπικές κοινοτικές μειονότητες (Βλάχοι), ανταγωνιζόμενη κυρίως την Βουλγαρία.
Αυτές λοιπόν οι δυνάμεις μετά από πολλές συζητήσεις και συμφωνίες, αποφάσισαν και κήρυξαν τον πόλεμο στην Οθωμ. Αυτοκρατορία, αποφασισμένες να βάλουν τέλος, στην μακρόχρονη κατοχή εδαφών, πληρωμή φόρων και απαιτήσεων και έτοιμες να επανεξετάσουν τις γεωπολιτικές ανακατατάξεις. Τον Σεπτέμβριο του 1912 όλοι  οι εμπλεκόμενοι κήρυξαν επιστράτευση. Πρώτο, κήρυξε τον πόλεμο στην Οθωμ. Αυτοκρατορία, το Μαυροβούνιο 25/9 και ακολούθησαν με ταυτόσημη διακοίνωση τους, οι υπόλοιπες δυνάμεις στις 30/9. Η Τουρκία που βρισκόταν σε πόλεμο με την Ιταλία για τα Δωδεκάνησα, υπογράφει ειρήνη, απεμπλέκεται από τον Ιταλικό αποκλεισμό και απορρίπτει τους όρους των Συμμάχων την 4η Οκτωβρίου 1912.
Ο πόλεμος είναι πλέον γεγονός. Η Ελλάς μάχεται στην Δυτική Μακεδονία , η Σερβία στην Κεντρική και η Βουλγαρία στην Ανατολική. Θα εστιάσω τον λόγο μου πλέον στα Ελληνικά πολεμικά γεγονότα.
Ο Βασιλεύς Γεώργιος ο Α', απευθύνει διάγγελμα προς τον Ελληνικό λαό, διαβάζω ένα μικρό απόσπασμα. "...Αι ιεραί υποχρεώσεις προς την φιλτάτην Πατρίδα, προς τους υπόδουλους αδελφούς
μας και προς την ανθρωπότητα ...και μετά την αποτυχίαν των ειρηνικών προσπαθειών μας, προς επίτευξιν και εξασφάλισιν των αν&ρωπίνων δικαιωμάτων, των υπό τον Τουρκικόν ζυγόν Χριστιανών, επιβάλλουν όπως, δια των όπλων θέσουν τέρμα εις την δυστυχίαν την οποίαν ούτοι υφίστανται από τόσων αιώνων." Η Ελλάς με την στρατιά της Θεσσαλίας 70.000 άνδρες, εισβάλει από τα στενά της Μελούνας στην Ελασσόνα, Ν.Δ. Μακεδονία, κυριεύει την Ελασσόνα και ξεχύνεται ορμητικά προς το Σαραντάπορο το οποίο καταλαμβάνει την 10° Οκτωβρίου με αρκετές απώλειες. Εδώ θα συναντήσουμε τον τέκτονα και συνταγματάρχη Στεφ. Γεννάδη επί κεφαλής του ανεξάρτητου ηρωικού αποσπάσματος Ευζώνων, που διακρίθηκε και σε άλλες μάχες κι έγινε υποστράτηγος Δ/της της 5ης Μεραρχίας.
Άλλος ένας τέκτονας αδελφός, ο υπολοχαγός Ιωάννης Καλογεράς ξεχώρισε για την επιτελική στρατιωτική ευφυΐα του στην κρίσιμη κατάληψη   του   Σαρανταπόρου, και  ο  οποίος  λίγο   αργότερα πρωτοστάτησε στη κατάληψη του Μπιζανίου και των Ιωαννίνων. Στη συνέχεια καταλαμβάνονται τα Σέρβια και η Κοζάνη 10/8/1912. Τις μέρες εκείνες γράφτηκε το μέλλον της Μακεδονίας, γιατί ο αρχιστράτηγος  διάδοχος  Κωνσταντίνος, σχεδίαζε  να  καταλάβει πρώτα το Μοναστήρι και να στείλει μόνο την 7η Μεραρχία, προς Θεσσαλονίκη.

Ήταν 14 Οκτωβρίου όταν ο υποστράτηγος Δαγκλής, Επιτελάρχης της Στρατιάς, ένας έμπειρος και εξαίρετος αξιωματικός, μακριά από φατρίες, άφηνε την Αθήνα , με την αυστηρή εντολή του Βενιζέλου για άνευ ουδεμίας καθυστερήσεως πορεία  του στρατού προς την Θεσσαλονίκη. Και ο Παναγιώτης Δαγκλής ήταν Τέκτων. Αυτός ηγήθηκε ουσιαστικά του Ελληνικού Στρατού. Ο Κωνσταντίνος υπακούει στην άνευ συζητήσεως εντολή του Βενιζέλου και στρέφεται γοργά προς Θεσσαλονίκη, κυριεύει την Βέροια , Κατερίνη και Νάουσα. Στις 19/10 δίνεται η μάχη των Γιαννιτσών που έπαιξε μεγάλο ρόλο στην ψυχολογία των Τούρκων διότι την θεωρούσαν Ιερή πόλη και ήταν η τελευταία αμυντική γραμμή πριν την Θεσσαλονίκη. Η ορμή των Ελλήνων είναι εκπληκτική, ξεπλένουν μετά από 15 χρόνια το ατυχές 1897.
Οι'Ελληνες κατασκευάζουν γέφυρες για να περάσουν τον Αξιό. Μόλις 20 χιλιόμετρα τους χωρίζουν από την Θεσσαλονίκη.
Η Θεσσαλονίκη της εποχής εκείνης ήταν η 2η μεγαλούπολη της Οθ. Αυτοκρατορίας με 150.000 κατοίκους , όταν η Αθήνα είχε 165.000, το Βελιγράδι 120.000 και η Σόφια 65.000. Ήταν μία πόλις πολυεθνική, όπου οι Εβραίοι ήταν το μεγαλύτερο ποσοστό της με 65.000, οι Τούρκοι 30.000, οι Έλληνες 35.000 και διάφοροι άλλοι το υπόλοιπο. Αυτή η πόλη ήταν το μήλον της έριδος που Βούλγαροι και Έλληνες συναγωνίζονταν ποιος θα την καταλάβει πρώτος, μέσα σε ένα σιωπηλό αιματηρό αγώνα δρόμου.

Να γιατί ο Βενιζέλος ήταν άκαμπτος και αποφασισμένος να την καταλάβει χωρίς χρονοτριβή. Θα σας αναφέρω τώρα κι ένα γεγονός που βοήθησε στην ευτυχή κατάληψη της Θες/νίκης.
Ο γνωστός μας Μακεδονομάχος υπολοχαγός πράκτορας, ο τέκτων Αθανάσιος Νικολαίδης Σουλιώτης, ως σύνδεσμος της Ελληνοβουλγαρικής συμμαχίας ευρισκόμενος στο Βουλγαρικό στρατηγείο μαζί με τον γιατρό Φίλιππο Νίκογλου,  πληροφορήθηκαν τις αιφνιδιαστικές κινήσεις των Βουλγάρων μετά την κατάληψη των Σερρών προκειμένου να εισέλθουν πρώτοι στην
Θεσσαλονίκη.
Την   σπουδαία   αυτή   πληροφορία   έστειλε   με   κρυπτογραφικό μήνυμα ο Σουλιώτης στον Βενιζέλο. Ύστερα από 482 χρόνια η Θεσσαλονίκη ανακτούσε την ελευθερία
της (1430-1912).
Πέντε μεραρχίες του Ελληνυού στρατού συγκλίνουν και φθάνουν στις 25  Οκτωβρίου   έξω   οπό   την   Θεσσαλονίκη.   Ο   Τούρκος στρατηγός   Χασάν   Ταξίν   Πασάς   με   25.000   στρατιώτες   έχουν προετοιμαστεί για την άμυνα υης Θεσσαλονίκης.  Ο Ταξίν   Πασάς   προτείνει να   παραδώσει   στον   αρχιστράτηγο Κωνσταντίνο την πόλη,  υπό την προϋπόθεση  ότι ο τουρκικός στρατός  θα αποχωρήσει με τα όπλα του.
Ο  Κων/νος με τελεσίγραφο απορρίπτει την πρόταση  και δίνει  προθεσμία παράδοσης έως στις 18.00 μμ της επομένης 26/10  άλλως θα επιτίθετο!
Τελικά  μετά από  διαπραγματεύσεις στις οποίες συμμετείχαν και εκπρόσωποι των μεγάλων δυνάμεων, οι Τούρκοι συμφωνούν στις 13.00 το μεσημέρι της 26/10, ημέρα εορτασμού του Πολιούχου Αγ. Δημητρίου, να παραδώσουν την πόλη. Στις 23.30 το ίδιο βράδυ υπογράφεται το πρωτόκολλο παράδοσης της πόλης στους Έλληνες, από τον Ταξίν Πασά και δύο εκπροσώπους , επιτελείς του Κωνσταντίνου, οι γνωστοί αξιωματικοί Ιωάννης Μεταξάς και Βίκτωρ Λούσμανης, Τέκτονες και οι δύο.

Οι Βούλγαροι θα φθάσουν λίγες ημέρες αργότερα στις 29/10 και θα αποδεχθούν την κατάληψη με μεγάλη απογοήτευση. Την ίδια μέρα φθάνει στην Θεσσαλονίκη ο Βασιλεύς Γεώργιος ο Α' για να τονίσει με την άφιξη του την  Ελληνική  κυριαρχία και σημασία της κατάκτησης.
Λίγες μέρες μετά, 4/11, φθάνει στην Θεσσαλονίκη η Βασίλισσα Όλγα η οποία θα παρακολουθήσει την αγία λειτουργία με τις στρατιωτικές αρχές, στον Αγ. Μηνά όπου θα διαβαστεί απόσπασμα του Μητροπολίτη Κιτίου της Κύπρου, ενός άλλου επιφανούς Τέκτονα, ο οποίος απευθυνόμενος προς τους  Θεσσαλονικείς, λέει: «...να παρακαλέσετε τον οικτίρμονα Θεό, ηνωμένοι μετά πίστεως και αγάπης, όπως επεκτείνη το έλεος Αυτού και επί την Ελληνικωτάτης Κύπρου και πάσας τας ακόμη αλύτρωτους Ελληνικάς χώρας...»
Ένας άλλος παράλληλος αγώνας στην θάλασσα είχε ξεκινήσει από την πρώτη στιγμή και η θαλάσσια αυτή δύναμης της Ελλάδος ήταν το διαπραγματευτικό της πλεονέκτημα που την έκανε σεβαστή, υπολογίσιμη και απαραίτητη μεταξύ των συμμάχων. Τα νεότευκτα πλοία των Ελλήνων με την επί κεφαλής ναυαρχίδα του στόλου το εύδρομο θωρηκτό Αβέρωφ, ήταν η αιτία της παντελούς ναυτικής κυριαρχίας στο Αιγαίο, εμποδίζοντας την μεταφορά τουρκικών στρατευμάτων στις εμπόλεμες περιοχές και το κλείσιμο του τουρκικού στόλου στα στενά του Ελλησπόντου. Συνοπτικά αναφέρω τις λαμπρές επιτυχίες:



Στις 18 Οκτωβρίου το τορπιλοβόλο πλοίο του υποπλοιάρχου Ν. Βότση εισήλθε στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης και τορπίλισε την κανονιοφόρο Φετίχ Μπουλέντ. Και ο Νικόλαος Βότσης υπήρξε τέκτων .
Ο στόλος μας απελευθέρωσε όλα τα νησιά του Β.Α. Αιγαίου, Θάσο, Σαμοθράκη 19/10/1912 Μυτιλήνη 8/11, Χίο 11/12. Με τη ναυμαχία της Έλλης 13 Δεκεμβρίου και της Λήμνου 5/1/1913 ο Τουρκικός στόλος θα αποκλειστεί οριστικά στα στενά των Δαρδανελίων.  Αφού η κατάληψη της Θεs/νίκης ξεκαθαρίστηκε ο στρατός στράφηκε προς την Ήπειρο. Η πόλις στόχος - κλειδί ήταν τα Γιάννενα, με μία φρουρά 40.000 στρατιωτών Τούρκων και Αλβανών τσάμηδων, υπό τον στρατηγό Μεχμέτ Εσσάτ Πασά. Ο δρόμος προς τα Γιάννενα όμως είχε ένα φοβερό φυσικό εμπόδιο, το Μπιζάνι με τους λόφους του, που είχαν οχυρώσει σαν κάστρο οι Τούρκοι με την τεχνική επίβλεψη και βοήθεια των Γερμανών (στρατηγός καθηγητής της στρατιωτικής Ακαδημίας του Βερολίνου Colmar Freiherr).
Νοέμβριος του 1912, η στρατιά της Ηπείρου βαδίζει προς τα Γιάννενα, όπου θα γραφούν πάμπολλες σελίδες ηρωισμού και αυταπάρνησης. Ταυτόχρονα η Κορυτσά καταλαμβάνεται.
Το σώμα των εθελοντών Γαριβαλδινών μαχητών μάχεται ηρωικά στο Δρίσκο. Μια ευγενική ψυχή ο ποιητής Λορέντζος Μαβίλης, Τέκτων κι αυτός, θα ξεψυχήσει στην αγκαλιά ενός άλλου αδελφού αγωνιστή Τέκτονα, του Νικολάου Καρβούνη, λογοτέχνη και φιλόσοφου.


Ο φόρος του αίματος ήταν σκληρός για τους Έλληνες;, 12.000 νεκροί πάμπολλοι οι τραυματίες 7.500 οι Τούρκοι. Οι μάχες στο Μπιζάνι ήταν μάχες χαρακωμάτων, στατικές κάτω από φοβερό κρύο, βροχή, χιόνι και λάσπη. Οι νύκτες άφηναν τους μαχητές με «κρυστάλλινα πόδια»   κρυοπαγήματα!  Οι ανταλλαγές του  πυροβολικού   ήταν ατέλειωτες και τρομακτικές. Η κατάληψη των οχυριών στο Μπιζάνι διήρκεσαν σχεδόν 3 μήνες! Σκεφθείτε ότι στις 20 Φεβρουαρίου του  '13 το Ελληνικό πυροβολικό έρριψε 15.000 οβίδες πριν την τελική  επίθεση! Εδώ έλαβε μέρος ως Δ/της της 8ης Μεραρχίας ο Δημ. Ματθαιόπουλος, αδ.Τέκτων, όπου και τραυματίστηκε.
Στο Μπιζάνι δοκιμάστηκε ο πόλεμος της φθοράς  με οποιοδήποτε τίμημα και ήταν το προοίμιο των φοβερών μαχών του 1ου Παγκοσμίου πολέμου με τα εκατομμύρια  των νεκρών.
Επακόλουθο των μαχών αυτών ήταν η κύκλωση και παράδοση των Ιωαννίνων. Όλη η Ελληνική ηγεσία είχε φθάσει στο μέτωπο, ο αρχιστράτηγος Κωνσταντίνος, ο Ελευθ. Βενιζέλος, ο στρατηγός Δαγκλής και όλη η ηγεσία με τα επιτελεία της. Ο Εσσάτ Πασάς παρέδωσε την πόλη αμαχητί στις 21 Φεβρουαρίου του 13 στο ιστορικό χάνι του Εμίν αγά, αναγνωρίζοντας την άσκοπη και αιματηρή συνέχιση της προάσπισης των Ιωαννίνων. Η είσοδος στην πόλη του Ελληνικού στρατού την επομένη γιορτάστηκε με έξαλλη χαρά .

Μέχρι τις αρχές Απριλίου η κατάσταση σε όλα τα πεδία των μαχών ξεκαθαρίστηκε και συμφωνήθηκε ανακωχή σε όλα τα μέτωπα της Βαλκανικής υπό την επίβλεψη των μεγάλων δυνάμεων. Ταυτόχρονα οριστικοποιήθηκε η σύσταση του Αλβανικού Κράτους και η απώλεια της
Β. Ηπείρου. Επακολούθησαν, η συνθήκη του Λονδίνου (17/5/13) και Βουκουρεστίου (28/7/13) με την οποία η Τουρκία παραιτήθηκε από τις Ευρωπαϊκές κτήσεις της και ξεκίνησε με την επέμβαση των Μεγάλων δυνάμεων η διανομή των εδαφών και η χάραξη των συνοριακών γραμμών.

Η κρυφή διπλωματία οργίασε την εποχή εκείνη. Θύμα της και ο Βασιλεύς Γεώργιος ο Α' (5/3/1913) δολοφονημένος από ένα «παράφρονα» σε ένα ανεξιχνίαστο έγκλημα που η Ιστορία οφείλει να ερευνήσει στο μέλλον. Οι συνθήκες που προανέφερα δεν έλυσαν οριστικά ούτε δίκαια τις απαιτήσεις και οι διαφορές μεταξύ των κρατών διευθετήθηκαν μετά από νέες πολεμικές συγκρούσεις . Αποτέλεσμα των εκκρεμοτήτων αυτών ήταν η 2η Βαλκανική σύρραξη μεταξύ της Βουλγαρίας και από την άλλη πλευρά της Σερβίας, Ελλάδος, Τουρκίας και Ρουμανίας. Ο 2ος Βαλκανικός ήταν ένας σύντομος αλλά ιδιαίτερα σκληρός αγώνας. Η Ελλάδα και η Σερβία συμμάχησαν και πάλι, επειδή οι διαφορές τους με την Βουλγαρία ήταν μεγάλες, λόγω της απαιτητικής και υπεροπτικής συμπεριφοράς της Βουλγαρίας. Τα σύννεφα του πολέμου πύκνωσαν.

Τον Ιούνιο του 1913 η Βουλγαρία επετέθη στην Σερβία και την Ελλάδα.
Ο βασιλεύς και αρχιστράτηγος Κωνσταντίνος διέταξε γενική αντεπίθεση σε όλα τα μέτωπα. Η μεγαλύτερη, σκληρότερη και φονικότερη μάχη του πολέμου ήταν αυτή του Κιλκίς - Λαχανά στις 19-21 Ιουνίου. Σ' αυτήν έπεσαν και τραυματίστηκαν 10.000. Από τους 8 δοικητές συνταγμάτων έπεσαν οι 6 και διακόσιοι αξιωματικοί, μεταξύ τους και ο έφεδρος ανθ/γος Βασίλειος Πλαστήρας, ο καθηγητής Θεολογίας, δάσκαλος Γυμναστικής το 1905 στην Κορυτσά και Τέκτων αδελφός μας.



Οι Βούλγαροι υποχωρούν. Καταλαμβάνονται ύστερα από σκληρές μάχες η Δοϊράνη, η Καβάλα με την βοήθεια του ναυτικού, το Μελένικο, το Σιδηρόκαστρο, οι Σέρρες,το Δοξάτο και η Δράμα.
Όπου  εισέρχονται   οι   Έλληνες   συναντούν   αποκαΐδια   και  δολοφονημένους  πολίτες.   Τα  φοβερά   Κομιτάτα  συνέχιζαν  τις  σφαγές.  Στις 8  Ιουλίου  δίνεται άλλη  μια σκληρή  μάχη  στα στενά της  Κρέσνας.
Τρεις μέρες αγώνα για να ανοίξει ο δρόμος της Ελευθερίας προς  την Αλεξανδρούπολη, Ξάνθη και Κομοτηνή.  Οι Βούλγαροι νικημένοι σε όλα τα πεδία των μαχών από τους υπόλοιπους πρώην συμμάχους της αναζητούν την ανακωχή και την επίλυση των διαφορών με την διπλωματική οδό, ζητώντας βοήθεια  από τους προστάτες τους Αυστρία και Ρωσία.
Η συνθήκη του Βουκουρεστίου (28/7/13)   απέδωσε στους νικητές του Β' Βαλκανικού πολέμου αρκετά δίκαια, προσδοκώμενα εδάφη.
Η Ελλάδα σχεδόν διπλασίασε την έκταση και το πληθυσμιακό της , (4.800.000 κατ.), έγινε κυρία νέων πλουτοπαραγωγικών  πηγών και γενικά κέρδισε τον σεβασμό φίλων και εχθρών.
Δυστυχώς  η κληρονομιά των μειονοτικών πληθυσμών, δημιούργησαν αμφισβητήσεις και αιτίες προστριβών που μέχρι και σήμερα συνεχίζονται.
Η  Μεγάλη   ιδέα δεν  υπήρξε  ένα εθνικό  ουτοπικό  όνειρο της Ελλάδος μόνον,  αλλά και όνειρο των άλλων δύο  Βαλκανικών Χωρών, της Σερβίας και Βουλγαρίας, που όμως οι γεωπολιτικοί και
διεθνείς συσχετισμοί δεν επέτρεψαν να υλοποιηθούν σε καμία τους.


Αλέξανδρος  Στεφανίδης
πρ.Σεβ. Σ.Στ. Υψηλάντης