KΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΙΑ

Σπάνιο  video  ιστορικό ντοκουμέντο

από  τον  Πατερα Αθανάσιο  Χατζή :

"Ένα σπάνιο video ιστορικό ντοκουμέντο από την καταστροφή της Σμύρνης το 1922
το οποίο τραβήχτηκε από τον George Magarian είδε το φως της δημοσιότητας από
τον εγγονό του Robert Davidian, ο οποίος το ανακάλυψε στο σπίτι της γιαγιάς
του στη Νέα Υόρκη των ΗΠΑ, όπου βρισκόταν ξεχασμένο για πολλές δεκαετίες.
Στο σπάνιο αυτό βίντεο ντοκουμέντο έχουμε την ευκαιρία να δούμε εικόνες από
την ευτυχισμένη Σμύρνη πριν την καταστροφή, εικόνες από την καμμένη γη που
άφησε πίσω της η θηριωδία των Τούρκων, αλλά και πολλές εικόνες από τη φυγή
των κυνηγημένων, τους καταυλισμούς και την προσπάθεια επιβίωσής τους στις
νέες πατρίδες. Προς το τέλος μάλιστα του 10λεπτου βίντεο διακρίνονται τα
πρώτα σπίτια που χτίζουν οι πρόσφυγες στην Αθήνα πιθανόν στην περιοχή του
Νέου Κόσμου.
Ο Robert Davidian σκηνοθέτης, κάμεραμαν και παραγωγός εκπομπών κατάφερε να
μετατρέψει σε ψηφιακό και να το διασώσει πριν καταστραφεί το video
ντοκουμέντο, το οποίο είχε τραβήξει ο παππούς του σε φιλμ 35 χιλιοστών. Στη
συνέχεια το ανέβασε στο διαδίκτυο σε ελεύθερη χρήση θέλοντας να μοιραστεί με
όλους εμάς τις ιστορικές αυτές στιγμές της καταστροφής της Σμύρνης από τους
Τούρκους που κατέγραψε ο George Magarian.

Ο George Magarian γεννήθηκε το 1895 και σπούδασε στο Αμερικανικό Κολλέγιο
στο Ικόνιο της Μικράς Ασίας και αργότερα διετέλεσε Διευθυντής στη
Χριστιανική Οργάνωση YMCA Ικονίου. Το βίντεο βασίζεται σε πλάνα που τράβηξε
πριν αλλά και αμέσως μετά την καταστροφή της Σμύρνης το 1922, ενώ
περιέχονται πολλά πλάνα από τους καταυλισμούς των προσφύγων και την πολύτιμη
βοήθεια των Χριστιανικών Οργανώσεων YMCA & YWCA (ΧΑΝ & ΧΕΝ) που τους
παρείχαν για να ορθοποδήσουν.

Το βίντεο ξεκινά με σκηνές από την ευτυχισμένη περίοδο της Σμύρνης πριν την
καταστροφή, στην προκυμαία (όπου διακρίνεται και το περίφημο ιππήλατο τραμ
της Σμύρνης εν κινήσει), τη Γαλλική Συνοικία και την αγορά της Σμύρνης. Στη
συνέχεια υπάρχουν πλάνα από την καμμένη πόλη που άφησε πίσω της η θηριωδία
των Τούρκων όπου διακρίνονται να βγαίνουν καπνοί από τα αποκαΐδια. Καράβια
γεμάτα με καραβάνια προσφύγων πλέουν προς νέες πατρίδες (προς τη Μυτιλήνη,
τη Χίο και άλλα ελληνικά νησιά, καθώς και προς τη Θεσαλλονίκη και την
Αθήνα). Πλάνα από την Αθήνα (μπροστά από τη σημερινή Βουλή την Ελλήνων),
αλλά και από τη Θεσαλλονίκη όπου οι πρόσφυγες συγκεντρώθηκαν κατά δεκάδες
χιλιάδες αναζητώντας καταφύγιο. Η ψυχική οδύνη για την απώλεια των
αγαπημένων είναι η μόνη που αποσπά την προσοχή των προσφύγων από την πείνα.
Καταυλισμοί προσφύγων όπου οι YMCA & YWCA μοιράζουν ψωμί, γάλα, σούπα και
ρούχα. Συγκηνητική η εικόνα μιας κυρίας η οποία δείχνει στο φακό ένα
νεογέννητο μωρό 2 μόλις ημερών που εγκαταλείφθηκε μπροστά στα σκαλιά μιας
εκκλησίας, αλλά και τα πλάνα των προσφύγων που συγκεντρώνονται γύρω από τους
αναρτημένους πίνακες των γραφείων πληροφοριών για να αναζητήσουν τα
αγαπημένα τους πρόσωπα. Οι πληροφορίες που μετέδιδαν οι YMCA & YWCA
συνετέλεσαν σε πολλές περιπτώσεις στην επανένωση οικογενειών. Δυο κυρίες της
Αμερικανικής YWCA διακρίνονται να καταγράφουν τους πρόσφυγες.

Μόνο το 5% των προσφύγων είναι υγιείς άνδρες, όλοι οι άλλοι είναι γέροι,
γυναίκες και παιδιά που δεν μπορούν να συντηρήσουν τον εαυτό τους. Πλάνα από
εξαθλιωμένα προσφυγόπουλα να παίζουν ομαδικά παιχνίδια και να περιμένουν
μπουλούκια για ιατρική εξέταση. Προς το τέλος του βίντεο περίπου στο 8.30΄
λεπτό διακρίνονται τα πρώτα σπίτια που χτίζουν οι πρόσφυγες στην Αθήνα
(πιθανόν στην περιοχή του Νέου Κόσμου) με τούβλα φτιαγμένα από λάσπη,
αυτοσχέδια στρατόπεδα συγκέντρωσης, παράγκες κλπ"

H Eυρώπη τoν Μεσαίωνα

Ντοκυμαντέρ του γερμανικού κρατικού  καναλιού ZDF

Καταπληκτικά  πλάνα   και αναπαράσταση της περιήγησης  του  κοσμογράφου Heinrich Schuder   στην Βενετία, το Φραϊμπουγκ, την Νυρεμβέργη, την  Σαρτρ, την Μπρύγκε.

Mέρος 1ο
Στο Ριάλτο  στην Βενετία οργανώνεται  η  πρώτη χρηματογορά  παγκόσμιας εμβέλειας - Oι όροι  giro saldo manko storno  καθιερώθηκαν από τους πρώιμους τραπεζίτες  - Ο πρώτος καπιταλιστής , global player  Francesco di  Marco Datini - Διπλογραφικό σύστημα , συναλλαγματική - Στο τέλος της ζωής του εχάρισε τα χρέη στους οφειλέτες του και  ίδρυσε  fund για  αγαθοεργίες  (Il mercante de poveri).
Συνήθως οι πλούσιοι της εποχής εκείνης  είχαν  να αντιμετωπίσουν δύο απειλές, την  ροπή προς την τοκογλυφία    κατά  της συνείδησης, και  την πανώλη  κατά της  ζωή τους. Ίδιαίτερα  απάνθρωπη  και κατακριτέα  εθεωρείτο  η  διεκδίκηση  εκ μέρους των πιστωτών  τόκων υπερημερίας, η οποία  οδηγούσε  στον αφανισμό των χρεωστών.  Οι Εβραίοι  είχαν εξαιρεθεί βάσει  σχετικής  εγκυκλίου του Βατικανού του 1179  της απαγόρευσης της είσπραξης και  διεκδίκησης τόκων.Σημειωτέον ότι και η εβραϊκή θρησκεία το απαγορεύει(οι  γραφές  ομικούν  για συναλλαγές  μεταξύ  αδελφών - εβραίοι  και  χριστιανοί είναι ανάδελφοι - άρα δεν υπάρχει θέμα). Παράλληλα είχαν αποκλεισθεί σε μεγάλο βαθμό από  την παραγωγική διαδικασία, αφού  δεν γινόντουσαν δεκτοί στις συντεχνιακές ομάδες ως μη χριστιανοί. Σε  εποχές πολέμων, φυσικών καταστροφών και επιδημιών ανελάμβαναν την χρηματοδότηση των τεχνιτών και μικροπαραγωγών για τις έκτακτες τους  ανάγκες.
Η  εκτροπή μερικών εξ΄ αυτών στην είσπαρξη τοκογλυφικών επιτοκίων επέφερε  την  καταγραυγή μεταξύ του χριστιανικού πλυθησμού και  την εκκόλαψη  του αντισημητισμού.Πάντως οι εβραίοι το πλήρωσαν  ακριβά με το αίμα τους (όπως  θα δούμε παρακάτω).
Για την  ενίσχυση κεφαλαίου σε  επιχείρηση (societas)) επιτρεπόταν να συμφωνηθεί τόκος και  να καταβληθεί τα αντ΄σιτοιχο τίμημα  στον χρηματοδότη συγκεφαλαιούχο. Ετσι τέθηκαν οι βάσεις για τα εταιρικά σχήματα, στα οποία ο λεφτάς έβαζε τα κεφάλαια και ο βιοτέχνης  την δουλειά και τις ικανότητες. Οι  Ενετοί  σαν κοσμοπολίτες  έχοντας εδραιωθεί σε  πολλές μητροπόλεις έδωσαν στην συνεργασία του κεφαλαίου  με την παραγωγή και  την διακίνηση ένα πρωτόγνωρο οικουμενικό χαρακτήρα  εξωστρεφούς  εξέλιξης  που τελικά   κατέστησε  δυνατή την ανγέννηση.
Στις αρχές του   16ου  αιώνα  άρθηκε   και  από την εκκλησία η απαγόρευση   του έντοκου δανείου.

Μέρος 2ο
O   όλεθρος και η εκατόμβη της πανώλης - Αναφορά στο "Lazaretto Nuovo" που είχε  κτισθεί σε μια απομονωμένη  νησίδα   του αρχιπελάγους. Σε μεταγενέστερη  ημερομηνία (τέλη του 17ου αιώνα), όποιος (συμπεριλαμβανομένων των πληρωμάτων) προέρχονταν από περιοχές όπου είχε εκδηλωθεί η επιδημία  εισήγετο υποχρωτικά σ' αυτό και παρέμενε υπό παρακαλούθηση επί  σαράντα  (quaranta)  ημέρες , εξ ου και ο παγκόσμια καθιερωθείς όρος καραντίνα.
Η βουβωνική πανώλη προσβάλλει  την Ευρώπη  μέσω  των  ιταλικών λιμανιών το 1347 και εξαπλώνεται  σε όλη  την  Ευρώπη, της οποίας  ο πληθυσμός μετά την παρέλευση τριών ετών έχει αφνισθεί κατά το έν τρίτο.Μετά  από μια σύντομη φάση  εκτόνωσης  για τα  επόμενα 50 χρόνια συνεχίζεται ο αποδεκατισμός. Η απελπισία  φέρνει την παράνοια. Τα  εξιλαστήρια  θύματα  για το ξέσπασμα της ανελέητης οργής του Θεού πάνω στο ανθρώπινο γένος, στα οποία  διοχετεύεται  η απελπισία προέρχονται  από  τον  γυναικείο  πληθυσμό και τους  εβραίους.  Δαιμονοποιούνται  επιλεκτικά γυναίκες  οι οποίες δήθεν  σε  νυκτερινές τελετές  συνευρίσκονται με κακά πνεύματα και τον ίδιο τον  διάβολο.  Οι  μάγισσες  κατηγορούνται  για ακολασία   και παραδίδονται  από τους ιεροεξεταστές στην πυρά.  Οι  εβραικοί  πληθυσμοί  καταδιώκονται, όχι  μόνο λόγω της  μισαλλοδοξίας, αλλά κυρίως  λόγω  του  ότι παραβαίνουν   συναλλακτικά ήθη , τα  οποία   διαμορφώνει κια η εκκλησία που  απαγορεύει  την  είσπραξη  του τόκου πλην ελαχίστων περιπτώσεων.  Πολλά  είναι τα θύματα. Ο πλουτισμός των  εβραίων  γίνεται  χωρίς  την  κοινωνική και θεολογική νομιμοποίηση, αποτελεί διεργασία  σκοτεινή  του διάβολου δημιούργημα. Οι  περιφερόμενοι πένητες  μοναχοί  καθίστανται υποκινητές   του  εκδικητικού πλήθους. Πολλοί εξ αυτών  ανακηρύχθηκαν άγιοι. Λόγω  των  εξανδραποδισμών   από τις  επιδημίες και τις   διώξεις, οι   δουλοπάροικοι  δεν υπάρχουν πιά. Οι  γαιοκτήμονες  φεουδάρχες δεν μπορούν να  εκμεταλλευθούν πια  τους υπηκόους τους. Οι νέες  γενιές   αποκτούν  συνειδότητα   διαφορετική. Η  ανάπτυξη  ξεκινά. Αρχίζει μια νέα εποχή.

Μέρος 3ο
Freiburg ( Πολεοδομία και αεχιτεκτονική ) - Οταν οι  θεολόγοι  γεωγραφούν  Herreford Mappa Mundi  - Οταν οι ερευνητές  γεωγραφουν : Catalan  Atlas    -  Martin  Behaim  globe

Mέρος 4
O καθεδρικός  ναός της Σαρτρ . Επίτευγμα   στατικής και αρχιτεκτονικής. βιτρώ και ρόδακες.
Τα βλέμματα του πιστού οδηγούνται προς το φως  της  Ανω Ιερουσαλήμ.
Στο μεταίχμιο του μεσαίωνα προς την αναγέννηση ιδιαίτερα  στην  ναοδομία  των  επαγγελματιών  λιθοξόων  τεκτόνων, οι αναλογίες, οι συμμετρίες σε μια κατασκευή δεν μπορούν  να παρατηρηθούν πάντα άμεσα. Η παρουσία  της χρυσής τομής , των λόγων 5:3, 8:5, της τετραγωνικής ρίζας του 2, του κύκλου και ισόπλευρου τριγώνου κρύβονται έντεχνα από το μάτι του αμύητου παρατηρητή, ο οποίος εν τούτοις εκστασιάζεται.  Οπως επισημαίνει ο Kenneth Clark, για τον άνθρωπο του μεσαίωνα η γεωμετρία ήταν μια θεία δραστηριότητα. Συνηθισμένο θέμα ζωγραφικής στο μεσαίωνα αποτελεί η απεικόνιση του Θεού να κρατά διαβήτη.

Μέρος 5
Μπρύγκε : H Βενετία του Βορρά - χρηματιστηριακή αγορά   Η απαρχή των εξερευνήσεων.

Aγέλαστος πέτρα

 Ταινία - ντοκιμαντέρ του σκηνοθέτη Φίλιππου  Κουτσαφτή


Ενα  γλυκό βράδυ του  Οκτώβρη .  Οδεύουμε προς  Ελευσίνα. Παρκάρω κοντά  στον  αρχαιολογικό  χώρο. Εκστασιασμένοι κοντοστεκόμαστε στον φωταγωγημένο ιερό  χώρο. Μετά  τις  εργασίες  περιφερόμαστε  στην συνοικία  του  Αγίου Γεωργίου και  μου κάνουν εντύπωση  η χαμηλή  δόμηση   και οι περιποιημένοι  μικροί κήποι των σπιτιών, που μόλις διακρίνω μέσα στην νύχτα.
Κανένα ίχνος  από άναρχη  δόμηση. Επιτέλους  η άλλη πλευρά  του νομίσματος  σκέφτηκα.

Την επομένη  είπα  τις  εντυπώσεις  μου  στον  Αντώνη.  Αυτός   με  παρέπεμψε  στην  ταινία  του Κουτσαφτή.   Αξίζει  να την δεις  με  παρότρυνε.

Εδώ λοιπόν ξαπόστασε η "αγέλαστη"  θεά Δήμητρα συντετριμμένη από την απώλεια  της κόρης της Περσεφόνης, Η Ελευσίνα, την πόλη των αρχαίων μυστών. Τα γυρίσματα της ταινίας διήρκεσαν 10 χρόνια. Η ταινία ακολουθεί τις ζωές ορισμένων κατοίκων της Ελευσίνας. Καθημερινοί, απλοί άνθρωποι παρελαύνουν μπροστά από τον φακό απαθανατίζοντας έτσι το κομμάτι της Ελευσίνας που κρατάνε μέσα τους. Η ταινία βραβεύτηκε το 2000 στο 41ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης.

Καθημερινοί  άνθρωποι  της (προσφυγικής)  άνω πόλης  οι οποίοι  σημαδεύουν  το  τέλος   του πολύπαθου  εικοστού αιώνα. Καταγράφονται με  μοναδικό λυρικό και  γλαφυρό η φυσιογνωμία  τους, το βαθύτερο τους  είναι (το ιώνιας προέλευσης), η κίνηση  μέσα  στο χωροταξικό περιβάλλον το οποίο κατασπαράσσεται από την αδηφάγο βέβηλη  διεκδίκηση  κάθε  σπιθαμής  (γής  και  ψυχής) του  υλικού  έναντι  του  πνευματικού.  Συγκλονιστική   φιγούρα ο Παναγιώτης  Φαρμάκης. "Παπαδιαμαντικός" αλαφροίσκιωτος , στιβαρός  διασώστης των λειψάνων της  μυστικής  συνειδητότητας των ιεροφαντών, αποκαταστάτης  της προσφοράς του αυτοκράτορα  Αδριανού, αφού περισυλλέγει  τα διάσπαρτα  στοιχείο λιθοδομής και  τα επανατοποθετεί  στον αρχαιολογικό χώρο. Τελετάρχης   της πνευματικής μύησης αλλά και του έλεγχου  της  συνείδησης  μας .

Η  ανάρτηση  αυτή  αφιερώνεται  όλως ιδιαιτέρως  στην Φωτεινή, της  οποίας  η αναφορά για  τις  ανασκαφές  στο  Δερβένι  με συνεπήρε .

Σύνδεσμοι  για  την παρακολούθηση του έργου:
Απόσπασμα Νο 1         Aπόσπασμα Νο 2            Απόσπασμα Νο 3
Απόσπασμα Νο 4   Απόσπασμα Νο 5    Απόσπασμα Νο. 6   Απόσπασμα Νο 7     Απόσπασμα Νο 8    Aπόσπασμα 9